İrşad Dergisi 2014 Kutlu Doğum Özel Sayısı

irsad.kutludogum-2014irsad pdfirsad ekitap

Mustafa Özbağ Efendi'den Gül Destesi
Mevlana'nın Künyesi
Silsile-i Mevleviyye
Ney Sohbeti
Şeb-i Arus
Dergahta Zaman
Derviş Çeyizi
Mevlevi Kıyafetleri
Sohbet-i Piran
Fatiha Tesfiri
Surelerin İsim Anlamları
Mevlevi Kültüründe Kullanılan Bazı Terimler
Nevbe-i Mevleviyye
Tasavvuf ve Musiki
Hanımlar Aleminin Yıldızları
Işid
Bülbül'ün Hikayesi
Din Duygudur
Mesnevi'den Çocuk Eğitimine
Aile ve Çocuk Eğitimi
Bitkilerdeki Şifa
Osmanlı Takviminde Aşure
Tekke Tanıtım
Günlük Vird

 

Kelebek-sy.2,3
Güzel Kokulu Narin Bir Çiçek “Gülbahar AY”-sy.4,5
Sohbet-i Piran “Esma YOLCU”-sy.6,7,8
Hazreti Muhammed’in (s.av) Mübarek ..sm-i ..erifleri “D..hye I..IK”-sy.9
Han..mlar Âleminin Y..ld..zlar.. “Meftun AY”-sy.10,11
Karde..li..i Bozan Fitneler “Ömer NAZ..F”-sy.12
Tespihin Feryad.. “HAMU..”-13,14,15
Onlar Y..ld..zlar “Erva YAREN”16,17
Din Duygudur “Fatma Meryem AK”-sy.18,19
Mustafa Özba.. Efendi’den Gül Destesi “Nisa YILDIZ”-sy.20
Ey ..man Edenler “Karia ECR..N” sy.21
Bir Kendinde Geçme “Ahmer KÂN”-sy.22,23
Duvar “Ay..e ARICAN”-sy.24,25
Tasavvuf Vakf.. Ak..ehir Temsilcili..i-sy.26
Tasavvuf Vakf.. Yunak Temsilcili..i-sy.27
Tasavvuf Vakf.. Ala..ehir Temsilcili..i-sy.28,29
Tasavvuf Vakf.. Bay..nd..r Temsilcili..i-sy.30,31
Tasavvuf Vakf.. Çanakkale Temsilcili..i-sy.32,33
Tasavvuf Vakf.. Gaziemir Temsilcili..i-sy.34,35
Tasavvuf Vakf......stanbul Temsilcili..i-sy.36,37
Tasavvuf Vakf......zmit Temsilcili..i-sy.38,39
Tasavvuf Vakf.. Tekirda.. Temsilcili..i-sy.40,41
Bitkilerdeki ..ifa “Sare ..üheda BA..AK”-sy.42
Sa......k “Eslem SARIGÜL”-sy.43
Çocuk Geli..imi ve Aile “Bengisu UMMAN”-sy.44
Özlem’ini Duydu..unuz Lezzetler “Hafsa KEVSER” –sy.45
Günlük Vird-sy.46,47
Tekke Tan......m-sy.48
....R....AD....DERG....S........
KUTLU....DO....UM....
ÖZEL....SAYISI....
2014....
....
Y....l:....6....
Say....:....35....
....
Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir.
Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir.
ED....TÖRLER....
GÜLENAY....Z....YA/ÖMER....NAZ....F....
....
GRAF....K....TASARIM....
MUSAVV....BE/NURDEN....Z....
....
....
Birinin yüzü sevgiliye dönmü..
Biri de var ki yüzü zaten onun yüzü kesilmi...
Olur ya dikkat ede de yüzü tan..r hale gelirsin.
(Mesnevi Hz. Mevlana)
Demek ki birisi sevgiliye dönmü..,
Sevgiliye dönmü..; o sevgili olmak için u..ra....yor.
Ama birisi de var ki yüzü sevgili olmu..,
Hani diyor ya benim öyle kullar..m vard..r ki
Onlara bakt..........zda Allah hat..ra gelir.
Demek Allah'..n öyle kullar.. var ki,
Onlar..n yüzleri sevgili olmu..; Onlara bakt..kça Allah hat..ra geliyor.
Kimileri de var onlar sevgiliye yönlerini döndürmü..ler,
Sevgiliye bak..yorlar, her bakt..klar.. yerde sevgiliyi görmeye çal......yorlar.
Ama kimileri var ki!
Sevgilinin yüzü olmu.. O, O'na bakan sevgiliyi görüyor.
O MUHAMMED.. MUSTAFA’YA (s.a.v) bakan neyi görür ki!
O Muhammedi Mustafa (s.a.v) kokusunu alan neyin kokusunu alm........r ki!
O, O'nun yüzü gibidir, O, O'nun kokusu gibidir, Hani öyleleri vard..r ki
Hani Hazreti Peygamber’in (s.a.v) varislerim dedikleridir.
O varislerim dedikleri de her dönemin yüzü gibidir,
Onlar.. görünce Allah hat..ra gelir ya,
Hadis-i ..erif öyle ya, Hani yeryüzünün manevi direkleri vard..r,
Hazreti Abbas Efendimiz der ya,
......te onlar velilerdir”
....te onlar dinin ya..anmas.. ve ya..at..lmas.. için mücadele verenlerdir der ya,
Hani der ya Hz Ömer Efendimiz,
-1- www.mevlana.org.tr
“Onlar bir ..eye ol dedi..inde Allah oldurur” der ya,
....te onlard..r, onlar sevgilinin yüzü olmu..lard..r.
Kimisi yüzüne dönmü..tür,
'”..kisininde yüzlerine bak yüzlerini hat......nda tut
Olur ya dikkat ede de yüzü tan..r hale gelirsin”
....te rab..ta budur,
Sen o sevgiliyi gören gözleri görmek istersin,
O sevgiliye bakan yüze bakmak istersin,
Miraçtan gelmi.., Miraçtan dönmü..,
O yüzü gören, O yüzü görmü.. olmaz m..;
Miraçtan gelmi..; Onu dinleyen O'nu dinlemi.. olmaz m..!
Demedi mi zikredenler sana baks..nlar güzel örnekler var,
Demedi mi Habibim ne verdiyse al..n,
Demedi mi o heva ve hevesinden konu..mad...
Benim emrimi söyledi.
Bak..n dili O olmu.., Hali, fiiliyat.. O olmu..,
Demedi mi Ey Habibim de ki;
E..er Allah'.. seviyorsan..z bana uyun.
Demek ki O'na baka baka O'nu tan..rs..n,
O'nun yeryüzünde ya..ayanlar.. vard..r,
O hani az önce bahsetti..im,
Onlara bakt..........zda Allah hat..ra gelir diye,
Onlar.. tan..............zda O'nu tan..rs......z,
Ona baka baka baka...
O'nu görürsün, Ona baka baka O'nu tan..rs..n.
(8 ..ubat 2014 Karabasi Veli Tekkesi
Üstad Mustafa Özba......n Mesnevi sohbetinden al..nt......r.)
-2- Kelebek www.mevlana.org.tr
Güzel kokulu, narin bir çiçek…
Hz. Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) ..öyle buyurmu..tur:
“..ki karde..in misali, iki elin misali gibidir: Biri di..erini y..kad...... gibi kendisini de y..kar.”
(Hadis-i ..erif)
Yan..nda oldu..unda huzurlu oldu..un, göz göze geldi..inde gözlerinin içinin parlad......, gördü..ünde
mutlu oldu..un, bir derdi oldu..unda derdiyle dertlendi..in, derdine çare arad......n, yaln..zl......nda onun
yaln..z oldu..unu hissedip yan..nda oldu..un, güldü..ünde güldü..ün a..lad......nda a..lad......n, a..lad......nda
onu gülümsetmeye çal............n, özledi..inde özledi..in, beraber Kur’an ve sünnet için çal......p
çabalad..........z, ayn.. meclislerde bulundu..unuz, ayn.. yolda yürüdü..ünüz, el ele yürüdü..ünüz, ayn..
istikamete yürüdü..ünüz, yürürken onun ihtiyac...... kar....lad......n, onu nefsine tercih etti..in, zahiri ve
manevi yolculuklarda yan yana oturdu..un, cennette Peygamber Efendimizin (sallallahu aleyhi ve
sellem) ve sahabi efendilerimizin bulundu..u o halakada omuz omuza oldu..un kimsedir karde...
Allah’..n lütfu ikram......r karde... Karde.. öyle de..erlidir. Allah’..n emanetidir. Güzel kokulu, narin bir
çiçektir o.
“Mümin müminin aynas......r, mümin müminin karde..idir, (ihtiyaç duydu..unda) onun geçimini
temin eder / zarardan-ziyandan korur ve arkas..ndan da / g..yab..nda da elinden geldikçe onu
savunur."(Ebu Davud, Edeb, 49).
Peygamber Efendimiz (sallallahu aleyhi ve sellem) “Ey Allah’..n kullar.., Allah’..n emretti..i
..ekilde karde.. olun.” (Müslim, c.3, s.1985, Birr 28-2563) buyurmu..tur. Karde..li..i Allah bize
emretmi..tir. Karde..li..i ö..renmek içinse Peygamber Efendimize (sallallahu aleyhi ve sellem) bakmam..z
yeterlidir. “Müslüman Müslüman..n karde..idir. Ona zulmetmez ve onu tehlikeye atmaz. Her kim bir
karde..inin ihtiyac...... giderirse, Allah da onun ihtiyac...... giderir. Her kim bir Müslüman..n s......nt..........
giderirse, Allah da o kimseden k..yamet gününün s......nt..lar..ndan bir s......nt.......... giderir. Her kim bir
Müslüman..n kusurunu örterse, Allah da k..yamet gününde onun kusurunu örter.” (Müslim, Sahih, 4677)
Karde..li..in ya..and...... bir ülke güçlenir, büyür ve geli..ir. Karde..ini korursan Allah da seni korur,
ülkeni korur. Karde..lik insan.. olgunla..........r. Allah kalbini korur. ..u zamanda ya..anan olumsuz her ..eyi
ortadan kald..racak bir hamle vard..r ki o da karde..liktir. Bunu ba..arabildi..imizde her ..ey yoluna
girebilir. O zaman ülkemiz çiçek bahçesi olur. Her yer bu güzel kokulu narin çiçeklerle dolar. Bu
zamanda karde.. olmak da cihat etmek gibidir. "Biz u..rumuzda gayret gösterip mücahede edenlere
elbette muvaffakiyet yollar.......... gösteririz." "Yolumuzda olanlar..n yollar...... açar..z." (Ankebut Sûresi
69)
-3- www.mevlana.org.tr
Karde.. bir emanetse, emanete onu en güzel haliyle teslim edene kadar riayet etmek gerekir.
Karde..imizin kusurlar...... görmemek, onu gözetmek, yard..mc.. olmak, karde..li..in haklar......r. ..hya-u
Ulumiddîn'de bununla alakal.. olarak “Karde..inin senin üzerinde malda, nefiste, dilde ve kalpte hakk..
vard..r. Onu affetmek, ona duada bulunmak, ona kar.... samimi ve dürüst olmak, vefakâr bulunmak,
kolayl..k göstermek, tekellüf ve teklifi terk etmek vazifendir. Bunlar..n tamam.. sekiz hakt..r.”
Azalar..........n bile karde..imize kar.... yerine getirmesi gereken durumlar.. vard..r. Bunlar ..u
..ekildedir:
Göz
Göze gelince, onlara muhabbetle bakmal.., böyle bakt.......... onlara sezdirmelisin, onlar..n
güzelliklerini görüp, kusurlar..na gözlerini kapamal......n. Onlar seninle konu..tuklar.. zaman gözünü
onlardan kayd..rmaman ve onlar.. itibara alman gerekir.
Rivayet edildi..ine göre Hazreti Peygamber (sallallahu aleyhi ve sellem) huzurunda oturan
herkese teveccüh eder, yüzüne bakma f..rsat.. verirdi.(Tîrmizi) Rasûlullah´.. (sallallahu aleyhi ve sellem)
dinleyen herkes zannederdi ki, Rasûlullah´..n (sallallahu aleyhi ve sellem) nezdinde ondan daha faziletli
bir kimse yoktur. Rasûlullah´..n (sallallahu aleyhi ve sellem) meclisi; tevazu, hayâ ve emniyet
meclisiydi. Rasûlullah (sallallahu aleyhi ve sellem) arkada..lar......n yüzüne gülüp tebessüm etmek
bak......ndan, arkada..lar......n konu..tuklar...... dinlemek ve onlar.. benimsemek yönünden insanlar..n en
üstünü idi.
Kulak
Kula..a gelince, arkada........n konu..mas..na kulak verip onun sözlerinden tat al..p tasdik ederek
konu..mas..ndan ho..land.......... göstermelisin. Arkada........n konu..mas...... mücadele, münazaa, müdahale ve
itiraz etmek suretiyle kesmemelisin. E..er konu..tuklar.. esnada senin acil bir i..in ç..karsa onlardan özür
dileyerek konu..malar...... kesebilirsin. Onlar..n ho.. görmediklerini dinlemekten kaç..nmal......n.
Dil
Dilin vazifelerinden biri arkada..lar..na yüksek sesle konu..mamak, arkada..lar......n anlayamayaca....
..ekilde onlara hitap etmemektir.
Eller
Ellerin vazifesine gelince, arkada..lar..na elle yap..lacak yard..mlardan geri durmamakt..r.
Ayaklar
Ayaklara gelince, arkada..lar......n arkas..nda tâbi olan bir kimsenin yürüyü..ü ile yürümeli, hiçbir
zaman efendinin yürüyü..ü gibi yürümemelidir. Arkada..lar kendisini ne kadar öne geçirirlerse, o kadar
öne geçmeli, kendisini ne kadar yakla..........rlarsa, o kadar yakla..mal.., arkada..lar.. geldi..inde aya..a
kalkmal.., ancak onlar oturdu..u zaman oturmal......r. Oturdu..u yerde mütevaz.. bir ..ekilde oturmal......r. “
....hya- u Ulumiddin/ ..mam-.. Gazali)
Bu edepler karde..li..imizi korumak içindir.
Güzel ahlak dairesinde durdu..umuz müddetçe
karde..li..imiz de güzel olacakt..r in..allah.
Allah öyle karde..likler ya..amay.. nasip etsin,
karde..lerimizi ve karde..li..imizi korusun.
Gülbahar AY
-4- www.mevlana.org.tr
Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm) buyurdular ki: “Allah Teâlâ Hazretleri buyurdu: “Kim benim
veli kuluma dü..manl..k ederse ben de ona harp ilan ederim. Kulumu bana yakla......ran ..eyler aras..nda
en çok ho..uma gideni, ona farz k..ld......m ..eyleri eda etmesidir. Kulum bana nafile ibadetlerle
yakla..maya devam eder, sonunda sevgime erer. Onu bir sevdim mi art..k ben onun i..itti..i kula....,
gördü..ü gözü, tuttu..u eli olur, onu yolumca yürütürüm. Benden bir ..ey isteyince onu veririm, benden
........nma talep etti mi onu himayeme al..r, korurum.” Hadis-i kutsi
Ariflerin Sultan.., A....klar..n Burhan.., Pir ÜFTÂDE HAZRETLER..
Evliyalar ..ehri Bursa’da dünyaya gelmi..tir. Manyasl.. bir baba ile Bursa’n..n Hamaml..........k
Köyü’nden bir annenin evlad.. olan Mehmet Muhyiddin Üftâde Hazretleri 1490 y......nda Bursa’da
..nebey Çar........’n..n üzerinde Araplar Mahallesi'nde do..du. Üftâde Hazretleri Celvetiye Tarikat..’n..n
kurucusudur. Rivayete göre Üftâde Hazretleri dünyaya geldi..i zaman annesi rüyas..nda o..lunu süt
deryas..na dal..p ç..karken görmü.. ve rüyay.. tela..la Üftâde’nin babas..na anlatm.... o da “......allah
....lumuzun ilim erbab.. kâmil bir veli olaca....na i..arettir.” demi...
Gençlik y..llar..nda Ulucami ve Do..an Bey Mescidi’nde müezzinlik yapan Mehmet Muhyiddin
Hazretleri’nin güzel bir sesi vard... Halk onu dinleyebilmek için ezandan önce caminin etraf..nda
toplan..rd... Bir gün yapt...... bu hizmete kar........k caminin mütevellisi, kendisine birkaç akçelik maa..
tayin etti. O gece rüyas..nda “mertebeden dü..tün Üftâde oldun” ikaz..na maruz kalan Mehmet
Muhyiddin Hazretleri, derhal maa.... terk ederek kendisine “Üftâde” lakab...... takt... Daha sonralar.. da
baz......iirlerinde kulland...... “Muhyiddin” mahlas...... b..rak..p Üftâde mahlas...... kullanmaya ba..lad...
Bir gün rüyas..nda Seyyid Emîr Buhârî Hazretleri'ni gördü. "Bizim camide vaaz ve nasihat eyle!"
emri üzerine, sabah Emîr Buhârî Camii'nde vaaz ve nasihate ba..lad...
-5- www.mevlana.org.tr
..smail Hakk.. Bursevi, ke..fine dayanarak Hazreti Üftâde’nin uzun boylu, uzun sakall.., sar..ya
meyilli renkte bir zat oldu..unu haber vermektedir. Görünü..ü ile etraf..ndakilere güven verirdi. Kurân-..
Kerîm okurken güzel sesinde sanki a......yormu.. hâli mü..ahede edilirdi. Kimsenin kalbini k..rmaz, kalp
....rar..m korkusuyla kendine hakaret edenlere bile hiç kar........k vermezdi. Camiye sabah herkesten önce
gider, yats.. namaz..ndan sonra orada gece geç vakitlere kadar ibadet ederdi. Baz.. geceler evine
giderken ..ss..z sokaklarda bir sarho..a rastlasa, ona yard..m ederek evine kadar götürürdü. Herkese
yard..m etti..i için Bursal..lar onu çok severdi.
Vakitlerini hep ibadet yaparak geçiren Muhammed Üftâde Hazretleri, tasavvuf büyüklerinin
yolunda bulunmay.. arzu etti..inden, bir velinin yan..nda yeti..meyi çok isterdi. Bir gün Karacabeyli
........r Dede Hazretleri isminde bir velinin Bursa’ya geldi..ini ve Ulucami'nin yan..nda ikamet etti..ini
....rendi. Huzuruna var..p, talebesi olmak istedi..ini bildirdi. O da kabul ederek, Muhammed Üftâde
Hazretleri’ni yeti..tirmeye ba..lad... Muhammed Üftâde Hazretleri, hocas......n verdi..i her vazifeyi en
güzel ..ekliyle yaparak hizmet ediyordu. Nefsini terbiye etmek için, nefsinin istediklerini yapmay..p,
istemediklerini yap..yordu. Haramlardan ..iddetle kaç..yor, ..üpheli korkusuyla mubahlar..n bile fazlas......
terk ediyordu. Bu ..ekilde hocas.. H......r Dede’nin terbiyesinde sekiz y..l canla ba..la çal......... Onun
vefat..ndan sonra da ..eyh-i Ekber Muhyiddîn-i Arabî Hazretleri'nin ruhaniyetinden istifade ederek kalp
gözü aç..ld.., kemale erip olgunla.......
Osmanl.. Sultan.. Üçüncü Murâd Han ile Üftâde Hazretleri, bir gün sohbet ediyorlard... Bir ara
Üftâde Hazretleri, görünü..te lüzumsuz bir tak..m el kol hareketleri yapmaya ba..lad... Mübarek yüzünün
rengi, hâlden hâle giriyordu. Sonra eliyle bir yer s..varm.... gibi yapt... Padi..ah, aniden yap..lan bu
hareketlere önce bir mana veremedi. Sonra Üftâde Hazretleri’nin elinin siyahla.............. görünce "Efendi
hazretleri! Niçin böyle hareketler yapmaya ba..lad......z? Elinizin siyahla..mas..na sebep nedir?" diye
sordu. O da "Sultan..m! Tebaan..zdan bir bal..kç.. tayfas.. Karadeniz’in sular..nda bal..k tutuyordu.
Tekneleri su alacak ..ekilde delindi. Bizden yard..m istedikleri için biz de imdatlar..na yeti..erek
teknelerini tamir ettik. Bu sebeple elimiz karard... Elhamdülillah Müslüman karde..lerimizin
bo..ulmaktan kurtulmas..na vesile olduk." buyurdu.
Üftâde Hazretleri bir gün talebeleriyle k..ra gitti. Bir p..nar ba....nda oturup sohbete ba..lad..lar.
Vakit ilerlemi..ti. Talebelerin baz..lar.. ac..kt..klar..ndan "Hocam..z müsaade etse de bir yemek yesek."
diye gönüllerinden geçirdiler. Onlar..n bu dü..üncelerini anlayan Üftâde Hazretleri "Ya Rabbi! Bu
talebelerime bir sini yemek ihsan eyle!" diyerek içinden dua etti. O anda ortaya, getireni görünmeyen
bir sini yemek kondu. Üftâde Hazretleri, talebelerine "Haydi evlâtlar..m, yemeklerimizi yiyelim."
buyurdu. Besmele çekilerek yemek yendikten sonra, sini aniden kayboldu. ..leri gelen talebelerinden
Kemal Dede Hazretleri
"Sini, suyun içine girdi!"
diyerek sininin pe..inden
suya girmeye ba..lad...
Üftâde Hazretleri "Suyun
içine sak..n girme!" diyene
kadar Kemal Dede
Hazretleri suyun içinde eli
........çl.. iki ki..inin kendisine
do..ru hücum etti..ini gördü.
....zla sudan ç..karak
hocas......n yan..na ko..tu.
Hâdiseyi görenler ............p
kald..lar.
Bir k.... günü ak..am.., Üftâde
Hazretleri talebelerini
toplam.... sohbet ediyordu.
Bir ara "Dostlar..m! Can......z
taze üzüm istedi.
-6- www.mevlana.org.tr
Acaba bulmak mümkün müdür?" buyurdu.
Talebeler içlerinden "Bu k.... günü, bu karda taze üzüm olur mu?"
diye dü..ünürlerken, Aziz Mahmûd Hüdâyî Hazretleri de kendi kendine "Mademki bu
sözü hocam söyledi, mutlaka bunda bir hikmet vard..r." diye dü..ünerek aya..a kalkt.. ve
"Efendim! Müsaade ederseniz ben getireyim." dedi. Müsaade edilince sepeti ald...... gibi
Bursa'n..n Çekirge mevkiindeki ba..a gitti. Ba.., karlar alt..nda idi. Bir asma çubu..unun
üzerinden karlar.. temizledi..inde, salk..m salk..m üzümler gördü. Bunun hocas.. Üftâde
Hazretleri'nin bir kerameti oldu..unu anlay..p üzümleri sepete koymaya ba..lad... Sepet de
........na kadar dolmu..tu. Sepeti omzuna alarak dergâha do..ru yürüdü. H..zl.. h..zl.. yürürken,
birden aya.... kayd.. ve bir çukura dü..tü. Çukur derin oldu..undan, ç..kmak için çok u..ra......ysa
da ba..aramad... Çaresiz kal..nca hocas.. Üftâde Hazretleri'nden yard..m istedi.
..çinden "..mdat! Ya mübarek hocam!" der demez çukurun ba....ndan bir ses "Ey Mahmud! Uzat elini de
yukar.. çekeyim." dedi. Bu sesin sahibine bakt.., tan..yamad... Çukurun ba....ndaki kimsenin, kendisine
gülümsedi..ini gördü. Utanarak elini uzatt... Yukar.. ç..kt......nda o kimseyi göremez oldu. Yine sepeti
omzuna alarak dergâha do..ru süratle gitti. Hocas......n huzuruna vard......nda sohbet devam ediyordu.
Omzunda üzüm dolu sepeti gören talebeler ............p kald..lar. Üftâde Hazretleri, yard..m edenin H......r
aleyhisselâm oldu..unu söyledi. Talebeler hocalar.. Üftâde Hazretleri’nin, Allahü Teâlâ'n..n kat..nda
yüksek bir veli oldu..unu ve Azîz Mahmûd Hüdâyî Hazretleri’nin hocalar..na olan teslimiyetini bir kere
daha anlad..lar.
Bir gün Üftâde Hazretleri, talebeleriyle k..ra ç..km......... Talebeler hocalar..na takdim etmek üzere,
çiçeklerden demet yaparak huzura getirdiler. Herkesin çiçe..ini kabul eden Üftâde Hazretleri, Aziz
Mahmûd Hüdâyi Hazretleri'nin getirdi..i k......k sapl.. çiçe..i görünce "Evlâd..m! Bütün arkada..lar..n
demet demet çiçek getirdikleri hâlde, sen niçin sap.. k......k bir çiçek getirdin?" diye sordu. Hüdâyî
Hazretleri de "Efendim, zat-.. âlinize ne takdim etsem azd..r. Fakat hangi çiçe..i koparmak için e..ilsem,
o çiçe..in Allahü Teâlâ'y.. zikretti..ini gördüm. Ancak bu gördü..ünüz sap.. k......k çiçe..in
zikredemedi..ini görünce, onu size getirdim. Kusurumu ba......laman...... istirham ederim." dedi. Bu
cevap, Üftâde Hazretleri'nin çok ho..una gitti ve Azîz Mahmûd Hüdâyî Hazretleri'ne hay..r dualarda
bulundu. Üftâde Hazretleri, dergâhta talebelere ders verdi..i zamanlarda, bir gece rüyas..nda Mevlana
Celâleddîn-i Rumi’yi gördü. Mevlana Celâleddîn-i Rumi Hazretleri buyurdu ki: "Talebelere bizim
Mesnevî'den de okutunuz!" O da "Farsça'y.. bilemiyorum." deyince, Mevlana Hazretleri "Sen ba..la bir
kere, Allah Teâlâ yard..m eder." buyurdu. Ertesi sabah, hiç Farsça'y.. bilmedi..i hâlde, k..rk y..ld..r Farsça
tahsili görmü.. gibi Mesnevî'den vaaz ve nasihat vermeye ba..lad...
Üftâde Hazretleri uzun ve bereketli bir ömür sürdükten sonra 93 ya..lar.. civar..nda 26 Temmuz
1580 y......nda Hakk’a yürümü..tür. Vasiyeti üzerine Zakir Ba.... Emir Efendi taraf..ndan y..kanarak
sa..........nda kendi yapt..rd...... caminin bahçesine defin edildi. Mezar......n üzerine türbe yap..ld...
Allah rahmet eylesin...
-7- www.mevlana.org.tr
-8- www.mevlana.org.tr
Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem bir defas..nda “ Karde..lerimi çok özledim.” der. Sahabeler:
“Biz senin karde..lerin de..il miyiz ya Rasulallah?” derler. Efendimiz de o zaman: “Siz benim
ashab..ms......z. Karde..lerim ise daha sonra gelecek olanlard..r. Ben, onlardan önce havuzun ba....na varm....
olaca....m.”der. Sahabeler: “Ey Allah’..n Rasulü! Henüz senin ümmetinden gelmemi.. olanlar.. nas..l
tan..yacaks..n?” diye sorarlar. Rasulullah (Sallallahu Aleyhi ve Sellem): “Sizden herhangi bir adam..n,
aln..nda ve ayaklar..nda beyazl..klar.. bulunan atlar.. olsa ve bu adam..n atlar.. siyah atlar aras..nda bulunsa,
adam kendi atlar...... tan..maz m..?” diye yan..tlar. Sahabeler: “Elbette tan..r, ey Allah’..n Rasulü!” derler.
Rasulullah (sallallahu aleyhi ve sellem): “Onlar k..yamet gününde abdest almalar..ndan dolay.. al..nlar..,
kollar.. ve ayaklar.. parlak geleceklerdir.” Rasulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) bu sözlerini üç defa
tekrarlad.. ve ..öyle devam etti: “Ben onlardan önce havuzun ba....na varm.... olaca....m. Dikkat edin
aran..zdan birtak..m kimseler havuzumdan, kaçk..n devenin uzakla..........ld...... gibi uzakla..........lacaklar. Ben
onlara buraya geliniz, buraya geliniz diye seslenece..im ve bana ..öyle denilecek: “Onlar senden sonra
bid’atlar yapt..lar ve hep ökçeleri üzerine gerisin geri dönüp durdular.” Bunun üzerine ben de: “O halde
benden uzak dursunlar, benden uzak dursunlar, diyece..im.” buyurdu.(1)
Bu sultanlar sultan......n karde..lerine olan muhabbeti ve özlemiydi. Bir de mahlukat..n her zerresi
gibi onu özleyen, hasretini çekenler vard... Bunlar..n en me..hurlar..ndan birisi de hurma kütü..ünün
hikayesiydi. Efendimizin zaman zaman üzerine ç......p hutbe okudu..u bu kütük sonradan Mescidi
Nebevi'ye Efendimizin minberinin alt..na gömülmü.. ve hala orada meftun bulunmaktad..r. Buhari'de
geçen hadisi ..erife göre ise hikayesi ..öyledir: Muhammed Mustafa sallallahu aleyhi ve sellem hutbe için
kulland...... bu kütü..ü daha sonra terk etmi.. ve kendisine ba..ka bir minber edinmi..ti. Bunun üzerine
hurma kütü..ünün, yavrusu kendisinden al..nan di..i devenin inlemesi gibi inledi..i, a..lad...... duyulmu..tu.
Öyle ki mescitte bulunan bütün sahabiler Efendimize olan özleminden dolay.., onun a..lamas......
....itmi..lerdi. Nihayet Peygamberimiz sallallahu aleyhi ve sellem gelip elini kütü..ün üzerine koymu.., onu
teselli etmi.. ve kütü..ün a..lamas.. susmu..tu.(2)
Tabiyunun büyüklerinden Hasan el-Basri rahmetullahi aleyh bu olay.. anlatt...... zaman ..öyle derdi. "
Ey Müslümanlar! Bir odun parças.. bile Rasulullah'..n özlemiyle inlemi... Sizler onu özlemeye daha
lay..ks......z." Bu muhte..em sözüyle Hasan Basri Hazretleri bizleri ba..ka özlemleri, sevdalar.. b..rak..p,
gerçek sevgiliyi özlemeye davet etmi..tir. Haydi karde..ler! Bizler onu özlemeye daha lay......z.
-9- www.mevlana.org.tr
Onlar, Peygamberi sadece sevmek ve ona özlem duymakla da kalmam....lar, bunun ötesine
geçerek onun sünnetine göre hareket etmi..ler ve onu kendilerine bir örnek edinerek Rasulullah
sallallahu aleyhi ve sellemden yeti..emedikleri kay..plar.. böylece telafi etmi..lerdir. Tabiyundan sonra
gelen selef alimleri de büyük-küçük her konuda, sünneti izlemeye çok dü..kündüler. ..mam.. Hanbel
rahmetullah.. aleyh ..öyle demi..tir: “E..er gücün yeterse hakk..nda bir hadis olmad..kça, saç......n bir
telini bile ka....ma.” Rabbim sünnetleri ö..renip ya..amay.. cümlemize nasip etsin.Yaz..........n ba....nda
payla..............z hadisi ..erifteki gibi onun yolunu terk edip, dinde bidatlar icat edip, ..efaatinden
uzakla..........lanlardan eylemesin.
“ Mü’minler ancak ve ancak karde..tirler.” (3) “..nkar edenler de birbirlerinin velileridir,
dostlar......r. E..er siz müminler, birbirinize yard..m etmez ve dost olmazsan..z, yeryüzünde bir fitne ve
büyük bir bozgunculuk, fesat olur.” (4) ayeti kerimelerindeki gibi Muhammedi Mustafa'n..n
karde..lerim dedi..i ümmeti aras..nda ..rk, dil, cemaat ayr...... yapmadan beraberlik ve yard..mla..may..
tesis edenlerden oluruz in..aallah. Allah; Suriye, M......r, Filistin, Afganistan ve dünyan..n neresinde
aya....na bir diken batan, zorda kalan mümin karde..imiz varsa yard..mc...... olsun. Çünkü Numan ibni
Be..ir rad..yallahu anhüma'dan rivayet edildi..ine göre, Rasülullah Sallallahu aleyhi ve sellem
Efendimiz: "Mü'minler birbirlerini sevmekte, birbirlerine ac..makta ve birbirlerini korumakta bir
vücuda benzerler. Vücudun bir uzvu hasta oldu..u zaman, di..er uzuvlar da bu sebeple uykusuzlu..a
ve ate..li hastal....a tutulurlar.” (5) buyurmu..tur.
Ben de siz mümin karde..lerimle, bölümümle alakal.. olarak, han..m sahabe annelerimizin ..slam
....runda verdikleri çabalardan, birbirlerinin sevinç ve dertleriyle dertlenmelerinden, k..sa örnekler
verece..im. ..ehitlerin Efendisi Hazreti Hamza Efendimiz Uhud'da ..ehit olunca k...... Ümame binti
Hamza annemiz kimsesiz kalm......... Hazreti Ali Efendimiz onu yan..na almak istemi..ti. Bunun üzerine
Hazreti Cafer de hem amcas......n k...... olmas..ndan hemde teyzesiyle evli olmas..ndan dolay..,
Ümame'nin kendi yan..nda kalmas...... talep etti. Zeyd bin Harise rad..yallahu anh ise Rasulullah'..n,
Hazreti Hamza ile kendisini ..slam karde..i yapt.......... hat..rlatarak, ona veli olmak istedi..ini bildirdi.
Bu k..ymetli evlad.. aralar..nda payla..amayan sahabiler, olay.. Efendimizin çözümüne sundular. O da
“Sizler de benim en k..ymetli dostlar..ms......z, ama teyze anne gibidir. Bu yüzden Cafer'e verilmesi en
uygundur.” buyurdu. Ümame, Cafer bin ebi Talip'e verilince sevinçten kalk..p tek aya.... üzerinde
Allah Rasulü'nün etraf..nda dönmeye, sema etmeye ba..lad... Efendimiz: “Ne yap..yorsun ey Cafer?”
diye buyurunca ..öyle cevap verdi: “Ya Rasulallah, Habe..istan'a hicret etti..imizde hükümdarlar..
Neca..i, birisinin sözlerinden memnun kald......nda kalk..p onun etraf..nda böyle dönerdi.” (6) ..lk sema
eden sahabelerden Hazreti Cafer bu hareketiyle bu han..m sahabeye ne kadar de..er verdi..ini
göstermi..tir. Ümame rad..yallahu anha da daha sonradan onlar..n terbiyesi alt..nda yeti..mi.. ve ..slam'a
çok büyük hizmetleri olmu..tur.
..slam'..n çilesini çekenlerden birisi de Esma binti Seleme rad..yallahu anh'd..r. Lakab.. Ümmü
Cülas'd..r. Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellemin iltifatlar..na mahzar olmu..tur. E..i Ayya.. bin Rebia,
Ebu Cehil'in karde..iydi. ..slam olmalar..ndan dolay.. kar..-koca çok i..kencelere maruz kalm....lard...
Fakat Medine'ye hicret edince, Rablerinin r..zalar.. do..rultusunda bir hayatlar.. olmu..tu. Hatta bir gün
çocuklar.. Abdullah rahats..zlan..nca Allah Rasulü sallallahu aleyhi ve sellem hanelerine te..rif
buyurdu. Esma, Efendimizden kendisine tavsiyede bulunmas...... istedi. O da, Esma'ya Ehli beyt
han..mlar.. ile irtibat kurmas...... tavsiye ederek “ Ey Ümmü Cülas! Karde..lerinin yan..na git. Onlar
senin ziyaretine sevinirler. Ben de karde..lerinin seni ziyaretine sevinirim.” buyurmu..tur. Efendimiz
sallallahu aleyhi ve sellem yine bu sözüyle, yarat..lm....lar..n en ince ahlakl...... olu..uyla, bir han..ma
verdi..i de..eri sergilemi..tir.(7) Rabbim cümlemizi karde..inin sevinciyle sevinen, üzüntüsüyle üzülen
kullar..ndan eylesin. Selametle...
1-(Müslim 1/150, 151, Malik 1/49,)
2-(Buhari hadisi)
3-(Hucurat suresi:10)
4-(Enfal Suresi:73)
5-(Buhari hadisi)
6-(Ebu davud,talak35-beyhaki,dela......nnubuvve)
7-(..bn manzur-muhtasar)
-10- www.mevlana.org.tr
“Her ümmetin bir fitnesi vard..r, benim
ümmetimin fitnesi ise mald..r.”
Böyle söylüyor Rasulullah sallallahu
aleyhi vesellem. Peki mal nas..l fitne olur?
Asl..nda bu sorunun cevab...... etraf......za
bakarsak kolayca anlayabiliriz. Dünya
çap..nda oynanan siyasi oyunlar, ülkeleri içten
....kma faaliyetleri, geçmi..ten günümüze
meydana gelmi.. ve gelen sava..lar hep
....skançl..k ve h..rs güdümünde para ve mal
elde etmek u..runa olmu..tur. En basitinden
kendi toplumumuza bakal..m. Herkes canh..ra..
para kazanmaya, birbirinin üstüne basarak da
olsa ekonomisini yükseltecek mevkiler
edinmeye çal......yor. Peki hangimiz mal......n
hakk...... veriyor?
Sevgili Peygamberimiz bir namaz
bitiminde h..zla han..mlar..ndan birinin odas..na
gider. Cemaat tela..lan..r, Rasulullah hiç böyle
yapmad......ndan ona kar.... bir kusur
....lediklerini san..rlar. Rasulullah geri gelince
cemaat bu davran......n hikmetini sual eder ve
..öyle yan..t al..rlar: “Evde bir miktar para
oldu..unu hat..rlad..m ve zevceme onu hemen
da....tmas...... emrettim.” Biz, böyle bir
peygamberin ümmetiyiz. O, geceden sabaha
kadar evinde duran paradan rahats..z olmu.. ve
da........lmas...... emretmi..tir. O, evinde para
..öyle dursun, ertesi güne yiyecek bir bu..day
tanesi bile b..rakmazd...
Ehl-i beyti, damad.. Ali ve k...... Fat..ma da onun ahlak..yla ahlaklanm......... Onlar evlerinde son kalan
yemeklerini o..ullar...... aç uyutup, kendileri de aç iken misafirlerine yedirmi..lerdi. Rasulullah'..n sevgili
zevcesi Hz. Hatice de Hz. Fat..ma ve Hz. Ali ile yar......r bir cömertlik sergilemi..ti: Mekke'nin en
zenginlerinden olmas..na ra..men fakir olarak vefat etmi..ti; çünkü bütün mal...... mü..riklerin zor
zamanlar ya..att...... Müslüman karde..leri için harcam......... Bugün mal ve para u..runa sava..lar ç......yor.
Allah'..n yaratt..klar......n en ..ereflisi olan insan, aldat...... dünya mal..na esir oluyor. Masum insanlara
zulmediliyor, çocuklar ölüyor. Bir tarafta açl..k peri..an ediyor öteki tarafta sömürgeciler obezite
problemi ya....yor. Dünya h..rs ile tamah ile haset ile doluyor. Karde..lik bilincimizi tümden yitiriyoruz.
Elbette ki “Yararl.. mal, iyi kimsenin elinde ne kadar güzeldir.” Elbette ki bugün Müslüman için
iyi i..ler yapabilmek, Allah yolunda ko..mak için zengin olmak farzd..r. Zengin mümin etraf..na duyarl..
olmal......r. Mal...... Allah yolunda, Allah için sarfetmelidir ve hakk...... vermelidir. Rabbimiz, “ Biz mal..
insana ibadet için ihsan ettik. Namaz...... k..ls..n, zekât...... versin.“ buyuruyor. Mal, bu bilinçle edinilirse
hay..rl......r, güzeldir. Karde..inin s..rt..na basarak yükselmek; mal, makam, mevki sahibi olmak hiçbir
insana yak....maz, bir mü'mine asla yak....maz. Mümin mü..fik, yard..msever, vicdanl.., çal....kan, sab..rl..
ve tevazulu olmal......r. Nitekim bu özelliklerin hepsi insan denilen kutsi varl......n mayas..nda vard..r. H..rs
ve tamah insan..n mayas...... bozan i..lerdir. Hayvanlarda bile insana yak......r güzel örnekler varken
insanlar..n hayvanlarda dahi az görülen bu çirkin hasletleri sergilemesi ak..l i..i de..ildir.
Allah mala tapmaktan korusun, cümlemize selametlik versin!
KARDE..L...... BOZAN F..TNELER-Ömer NAZ..F
MAL: HIRS VE TAMAH
-11- www.mevlana.org.tr
Kusursuz olan Rabbimizin, kusursuz olan doksan dokuz ismiyle ayn.. say..daki boncuklar..n, be..
vakit namaz sonras.. seccadelerin ba..kö..esinde yerini al......, Asr-.. Saadetten sonraya rastlamaktad..r.
Rasulullah Efendimizin, hadis-i kutsilerinden anla....ld...... üzere, zikirde parmak eklemlerini kullanmak,
hesap gününde parmaklar..n ..ehadetli..iyle delillendirilecek bir eylemdir. Habib-Zi..an, zikir ile uyanan
kalplere tuttu..u ayna ile parmaklar..n gönülle kurdu..u irtibata dikkat çekmi.., “tesbih tahlil ve takdisi i..
edininiz” diye emrederek Medineli kad..nlara tavsiyede bulunmu..tur.
..slamiyet’le ..ereflenen Türkler, ..aman gelene..inin uzant...... olarak, boyunlar..nda ta........klar.. ve
sava..larda ..ans getirdi..ine inand..klar.. de..erli av hayvanlar......n kemiklerini veya u..ur ta..lar......, zikirde
say.. saymak maksad..yla kullanmay.. gelenek haline getirmi..lerdir. Zarif ve asil ruhlar..n, sava......
kimliklerinin ve ya..ant..lar......n yans..mas.. olan en de..erli e..yalar......, Allah’.. anarken yanlar..ndan
ay..rmamalar.. gelene..i, ilerleyen as..rlarda Türklerin önderlik etti..i bir sanata dönü..mü..tür. Arapça
olmas..na ra..men, sadece zikirde Türklerce tercih edilen “tesbih” kelimesi bize özgü bir kimlik
kazanm........r. On alt..nc.. yüzy..lda, Osmanl.. ile tan..nan ..slami Türk kimli..i ürünü tesbih sanat..,
....talararas.. yolculuklar..nda geçmi..ten gelen de..erlerini özgün sanat eserlerine dönü..türüp ötelere
ta....may.. vazife edinmi.. alperenlerin, Habibullah a...... ile ..ahland..rd..klar.. güzellikleri gönüllere
nak..etmelerine vesile olan zanaatlardan biri olmu..tur.
Osmanl.. zarafetinin incelikleri ile bezenen tesbih sanat.. da tüm geleneksel sanatlar gibi alt..n
ça....na on yedinci yüzy..lda ula............r. Tesbih ustalar.., tüm hünerlerini aylar süren çal....malar.. ile
ispatlam...., sab..rla bezedikleri her tanede Veysel Karani Hazretleri'ni kendilerine pir edinmenin hakl..
onurunu, yapt..klar.. ile ortaya koymu..lard..r. Menk..beye göre Efendiler Efendisine vuslat edemeyen
Üveys, Rasulullah’..n Uhud’da k......lan mübarek di..lerinin bir parças..na vas..l olur ancak. O’na
ula..amaman..n hasretiyle, tüm di..lerini çektirip mübarek di..e yolda.. edip ipe dizerek hiç yan..ndan
ay..rmaz. Her tesbih ustas.., Veysel Karani'nin ruhuna hürmette kusur etmeyip edeple yo..urduklar..
taneleri, zikirle ipe dizerek, pirlerine ahde vefadan geri durmam....lard..r. Her bir taneyi birbirine e..it
ebatta ç..karma mahirli..ine özen gösteren ustalar, içi delik tornalar...... da ahlarla kavrulmu.. gönle
benzeterek kutsam....lard..r.
Tesbih ustalar......n sanatlar..na hürmeti kadar birbirlerine gösterdikleri sayg.. da ince ruhlar......n
nümayi..lerindendir. Her tespih, ustas..na ait ..ahsi izler ta....rken imame, kamç.., tepelik ve durak gibi
parçalar..n özel dizaynlar.. ve tasar......, ustas......n ad...... f......ldayan gizli imzalar olarak tarihe geçmi..tir.
Tesbih ustas.., bir di..er ustan..n eserinin benzerini yapmamay.. edepten saym....; böylece hünere hürmeti
vazife edinirken özgünlüklerini kimli..e dönü..türmeyi ba..ararak, ölümsüz eserlerine mühürlerini
basm....lard..r.
Tüm tesbih tanesini zikirle ipe dizecek kadar yapt..klar.. i..in önemine vak..f ustalar..n eserleri, yine
ayn.. edep ile son adreslerine ula............r. Padi..ah, vüzera ve vükela gibi necefli zengin tesbihleri;
Mercan, Narçin, Firuze, Sedef, ..ah Maksut (tesbihin ..ah..), Ye..im, Y..ld..z, Oltu, Yüzsürü, Zergerdan
(Gergedan boynuzu) gibi de..erli ta..lardan yap......rken; fukara tesbihi ad.. verilen dervi.. tesbihleri
HAMU..
-12- www.mevlana.org.tr
Abanuz, Demir Hindi, Düveydari, Fethipa..a, Gül A..ac.., Kelenbek, Y..lan A..ac.. ve Zeytin A..ac..,
Kuka, Maverd, Nebik, Oda..ac.., Pelesenk, Sandal, S..rçal.. Kuka gibi a..açlardan yap..lm........r. Ta..lara
dil olup, dervi..e“dîl” olan tesbih me..replere aynal..k vazifesini de icra etmi..tir. Hiçlikle hemhal olan
Mevlevi dervi..ler, kendileri kadar sade ve bir o kadar özel “kuka “ tesbihlerle özde..le..irken, kehribar
tesbihler Bekta..ilerce tercih edilmi..tir. ..ri taneli tesbihler a..a veya subay tesbihi, küçük taneli tesbihler
ise zenne tesbihi olarak adland......lm........r.
Tesbihe kimlik kazand..ran Türkler zarafette emsali bulunmaz ..stanbul tesbihleriyle nam
sald..klar..nda, birçok tüccar Kapal..çar....’y.. mesken eyleyerek, özellikle hac mevsimlerinde buradan
götürdükleri tesbihleri “Eser-i ..stanbul”ad..yla tüm dünyaya tan..tm....lard..r.
Ancak tekke ve zaviyelerin kapat..ld...... yüzy......n ba....nda, Türk Tespih Sanat.. birçok geleneksel el
sanat.. gibi can çeki..ip yok olma tehlikesiyle yüz yüze kalm........r. Zarafetle nak..edilen tesbihler,
kapitalist dünya görü..ünün di..lileri aras..nda çi..nenirken, parmaklar..n k..ymetli yolda..lar.. yerini
manadan uzak, ruhsuz kimliksiz maddeye kullukta yar.... eden tu..lara b..rakm........r.
Televizyon tu..lar..yla ba..layan global dünya bencilli..inin küçücük odalara t......lan çekirdek
aileleri, uzaktan kumandalar..n icad..yla tu.. hakimiyetinin tek elde topland...... kumandal.. insanc..klar
olmu..lard..r. Kumandalar..yla dünyaya hükmettiklerini san..rken, hangi kumandalarla komuta
edildiklerini bilmeden, kucaklar..ndaki patlam.... m......rlar..yla ......manla......kça ......manla..an, ......tikçe
küçülen küçüldükçe bencille..en bireylere dönü..mü..lerdir.
Çevirmeli telefonlar..n yerini alan cep telefonlar......n tu..lar.. da, son yüzy......n en önemli
icatlar..ndan say......rken, bencil insan..n üst üste kurulu ma..aralar..ndaki krall..klar...... taçland..rm........r.
Oysa bu kral tac......n ba..lar..na ördü..ü çoraptan habersiz, modernizm kulvar..ndan ç......p postmodernizm
kulvar..na do..ru ko..aduran yüzy..l insanc..klar.., milenyum çocuklar......, tu..lu telefonlar.. ceplerinde
anaokullar..na gönderirken ebeveyn olarak tüm sorumluluklar...... yerine getirmi.. olman..n güveniyle
çok kanall.. kumandal.. televizyonlar......n ba..lar..na huzurla kurulmu..lard..r. Çok kanall.. kumandan..n tek
hakimi olma yolunda h..zla ilerleyen babalar, dizi hastas.. kad..nlar...... zapt edememenin bedelini rahat
maç izleme u..runa ald..klar.. yeni televizyonlar..yla ödemi..lerdir. Böylece çok televizyonlu
ma..aralar......n bölmelerinde rahat rahat ......manlayan ailelerin, cepleri telefonlu bencil çocuklar..,
odalar......n yeni oyuncaklar.. bilgisayarlar.., müzik çalarlar.. ve çok kontörlü telefonlar.. ile büyümü.., tek
tu..la edindikleri önce bir köy sonra kasaba say......nca sosyal medya arkada......klar.. kurarak mutlu
olduklar...... sanm....lard..r. Arkada.. say..lar.. ço..ald..kça sevildiklerini sanan ‘feysbuk’ çocuklar..,
kurduklar.. çiftliklerle zenginle..ip, okey masalar..ndaki oturumlar..yla e..lenip, sanal e-çiftleriyle her
saniyelerini mesajla..arak geçirdikleri yaln..zl..klar..nda, aldat..ld..kça hüzünlenmi..lerdir. Kral..n tek gözlü
..ak..akç..........n gölgesinde, tu..lu onlarca aletin pençesinde, beyinleri kelepçelenerek büyüyen milenyum
çocuklar.., tu..lardan ‘üçge’li ve dokunmatik ekranl.. telefonlara, ledli televizyonlara terfi ederken
‘ayped’lerinin kucaklar..ndaki egemenlikleriyle kutsanm....lard..r. ......man anne babalar..n, obez yeni
nesil çocuklar..; tek gözlü deccaliyetin, gözsüz kulaks..z ve en önemlisi dü..üncesiz, idealsiz ,fikirsiz ve
amaçs..z askerleri olduklar......n fark..ndas..zl......yla büyütülmü..lerdir. Yeni nesil modern ça.. insan......n
inançlar.. ve ideolojileri de, tek tu..la bir odadan yönetilen dinsel tercihleri de medyatik ve sosyaldir.
Odalar..nda oturup, yataktan ve evden hiç d....ar.. ç..kmadan, sadece mesaj yaz..p 24 saat ileti..im halinde
kal..p, organize olarak darbe giri..iminde bulunacak kadar özgüvenli, sosyal medya çocuklar......n gücü
de az..msanamayacak kadar çoktur. Yataklar..nda kurduklar.. krall..klar..ndan ba..lar...... uzat..p ne olup
bitti..ini daha tam anlamadan, parklara dökülen gezi çocuklar......n protest ruhlar.., bir kaç yüz kontöre
rehin b..rak..lm........r.
Dini gün ve gecelerde, tu..larla gönderilen kandil mesajlar.. ile ve sayfalarda mevcut yerlerini al..p
be..enme ve yorumlarla, ego huzuruna erip, durum güncellemeleriyle t..k rekoru k..rarak ..ad edilen
gönüller huzura ererken, Ashab-.. Rasulullah'..n gerçek manada ya..ad..klar.. karde.. gönülleri, elbet
görürken tüm bu ya..ad..klar.......... mana âlemlerinin uzak diyarlar..nda, üzülmektedirler. Ashab, bir
has..r, bir hurma ve bir cübbeyle zenginle..tirip, berk ettikleri karde..liklerinin ahirine ba..lar...... kald......p
bakt......nda; çift banyolu çift yatak odal.. ve çok televizyonlu ancak yine de mutsuz dünyam..zdan
utanmayacak m......z hiç doyumsuz aç nefislerimizin esiri oldu..umuz tok kar..nlar..........n ......kinli..inden?
....efaat Ya Rasulullah” diyece..imiz gün gelip çatt......nda, utanmayacak m......z acaba vehmimizin
harapl......ndan!
-13- www.mevlana.org.tr
Tesbihin tarih içerisindeki taht...... yerle bir eden modernizm, zikrin edebine açt...... yeni bir
pencere ile geçmi..teki tesbihçileri de mezarlar..nda ters çevirip huzursuz k..lacak kadar da bencildir.
Tek parma..a geçirilip dudaklar..n ve dilin tekrarlad......na kalbin yolda......k etmedi..i postmodern zikre
hükmeden zikirmatikler, Çin seddiyle Türk’e galebe çalamayan Çinlilerin kurnaz oyunlar.. ve
oyuncaklar.. ile bizlerin bir ba..ka imtihan......r. “Türkün ate..le imtihan..!” Demir da.... ate..le eritip delen
bizlerin karde..lik ülküsünün çelikten kalkan.., Çin sald......lar..yla a....lmazken, Çin pazar......n kolayca
büktü..ü belimizin esiri etti..i mallara dü..künlü..ümüzün neresindedir yitirdi..imiz karde..lik hissiyat..?
Bükülmeyen elimizin, ipekli kuma..lar, tatl.. prensesler, güzel sözlerle tu.. edildi..i maç..n rövan........r Çin
mallar..yla dolup ta..an evlerimiz. Muhammedi karde..likle kurulan lonca te..kilatlar......n, ahi düzeninin,
karde..li..in unutulmas..yla hallaç pamu..u gibi savurdu..u ruhlar..........n bedelidir zaaf......z. Zikirmatik
gibi çirkin bir isimle müsemma Çin bulu..u sayaçlar, seccadelerimizin ba..kö..esindeki yerini al..rken,
zikri de otomati..e ba..lam........r karde..li..i unutan gönüller. Kâbe’nin ayaklar alt..na al..nd...... Çin mal..
seccadelerin yolda..........nda! Ba...... aç..k yumurta topuk maganda parmaklar..nda “ya sab..r” ile hünerlice
çevrilirken dahi boynu bu denli bükülmeyen tespihler, estetiksiz kalitesiz plastik bir yüzük olup,
milenyum çocuklar......n parma....na geçti..inde, me..rebinin unutulmas.. s..........yla azaplanmaktad..r.
Atalar......n zikirle tornadan ç..kar..rken her bir tanenin, birbirine e..it ölçüsünü kaç..rd..klar..nda dahi
mahir saymad..klar.. tesbih ustalar.., ba..lar...... kald......p, her türlü renkle piyasa mal.. hali alan sanatlar......n
ak..betini görseler ne yaparlard..? Nam.. dünyaya ün salm.... Türk tesbihlerinin, Kâbe yolculu..una
....kar......p kutsal topraklardaki hac..lar..n en k..ymetli hediyesi olarak, heybelerdeki yerini al......ndan
yüzlerce y..l sonra, plastik ‘bimilyoncu’ zikirmatiklerinin, hac hediyesi olarak Umre malzemecisi
dükkânlar..n ba..kö..elerindeki tahtlara kurulu..u ne tuhaft..r! Zemzem ve hurma ile ayn.. torbay..
payla..an zikirmatiklerin, ibadetlerini gizli yapan dervi.. gönüllere tezat bir gösteri..le, gözlere sokula
sokula, g..ybetle kirlenmi.. dudaklar..n bitmez cümleleri aras..na s....................veren akibeti, pir ve piran
zikir ehlini derin kederlere bo..acak cinstendir... Ensar ile muhacirin aras..ndaki müthi.. fedakârl..klarla
temelleri at..lan ve efsanele..en Muhammedi karde..li..in, t..pk.. yok olmaya yüz tutmu.. tesbihçilik ve bir
çok geleneksel sanat......z gibi, can çeki..irken f......ldad..klar......r gönüllerimize son yüzy..lda dü..en son
ahlar. Ashab..n bedenlerine saplanan oklar..n h........na korkusuzca bend ettikleri bedenlerinin ac......ndan
daha menem bir ..st..rapla parçalan..r yürekler. Yüzy......n bencilli..inde, deccal..n f..rlatt...... oklar..n
yaralar..yla parçalanan yüreklerimizden akan kan..n selinde bo..ulurken, fark..na bile varmay..z dostun
elimizi s..karken saplad...... hançer yaras......n. Ta ki art..k kapanmazl......ndan biçare, susarken
gönlümüzün feryad..na ald..rmaks......n. Bilmezken nedendir gönül s..........ndan muzdarip derdimizin
derman......n ..ifas..…Tutunuruz bir gün ans......n, ümitsizken bu korkunç dünyan..n sahte gülü..lerinden
münezzeh bir dergahta, ruhumuza dokunan ashap kokulu bir karde......efkatinin uçsuz merhametinde.
Müslümanl..kla ba..da..mayan tüketim mallar..ndan en büyük dilimi yiyen yahudi üreticilerle,
Çinli seccade ve zikirmatik üreticilerin keyfine keyif katan moda oyunu, dudaklar......zdaki istihzay..
ço..alt..p, kalplerindeki kini ne de güzel parlatmaktad..r. Bu furyan..n oyunca.... olduklar..ndan habersiz
haller ile ashap karde..li..inin hali aras..ndaki uçurum, kapanmamak üzere büyür. Abdullah Bin
Abbas'..n Kutlu Nebi Mekke’den Medine’ye hicret buyurduklar..nda evini O’na tahsis eden Eba
Eyyüb’e, kona........n anahtar...... teslim edip tahsis edecek kadar karde.. gördü..ü bir ashab..n
mirasç..lar..yken, Eba Eyyüb’ün maddi müzayaka içindeyken kona..a el sürmeyecek kadar alçak
gönüllü olu..unun üzerinden geçen yüzy..llar nas..l da de......tirmi..tir ümmeti! Ne gamd..r ki gül
yapra....yla ufalan..p, gül kokusuyla tanelenip, gül a..ac..yla taçlanan tesbihlerin, t..pk.. s..rt s..rta veren
ashab..n karde.. ilan edildi..i hicret ertesi payla......klar.. hanelerinde , mirasa dahil edecek kadar karde..
olduklar.. günlerin üzeri, nas..l da küllenip unutturulmu..tur mümin gönüllere. T..pk.. üstüne kimyasal
acayip kokular yap............lm.... plastik boncuklarla ve zikirmatiklerle yer de......tirip sessizce yiten
tesbihler gibi, unutulup yitirilmi..tir Muhammedi karde..lik ba..... Fat..malar..n, Haticelerin Ai..elerin;
edepli, haysiyetli, iffetli, mütevazi, ahlak tac..yla bezenmi.. setre i hayatlar.., global tüketim di..lileri
aras..nda unutturulmaya çal..........rken, gönlümüzün hükmünün de yitirdiklerimiz aras..nda kaybolmamas..
en büyük emanetimizdir. Tekkemizin çat...... alt..nda, tekrardan hat..rlay..p tutunmaya çal................z bu
karde..lik ba........r bizi birbirimize Üstad..........n gölgesinde yak..n k..lan. Yüzy......n bencilli..inden s..yr......p
........nd..........z, Karaba.. i Veli Tekkesi kap..........n kanatlar.. ard..nda yakalad..........z huzurun, bu karde..lik
üzerine tahsis edilmi.. ba..lar......n her daim Muhammedi karde..lik esaslar..na göre tanzim edilmi.. adab..,
yegane hazinemizdir. Rasulullah Efendimizden, dergah......za kalan bu emanetin her daim muhafaza
edilmesi ümidiyle… Allah bizi affetsin!
-14- www.mevlana.org.tr
As..l ismi Uveymir b. Amir, künyesi Ebud-Derda'd..r. Ensar-.. Kiram'dan olup
Hazrec Kabilesindendir. Ailesi içinde en son Müslüman oland..r. Derda’n..n örtüyle
örttü..ü bir putu vard... Kendisini ..slam'a davet eden dostu ..bn Revaha bir gün putunu o
evde yokken parçalad.. ve gitti. Ebu'd-Derda eve gelince önce çok k..zm...., sonra “E..er
putta bir hüner olsayd.., kendini koruyabilecekti.” diyerek Peygamber Efendimize
giderek Müslüman olmu..tur.
Ba..ta Uhud olmak üzere bütün sava..larda Hz. Peygamber ile birlikte bulundu.
Ebu Derda'n..n (r.a.) iki han...... vard... Birisi Ashab-.. Kiram'dan Ümmü Derda,
di..er han...... Tabiinden olup Hüreyme’dir. Bilal, Yezid, Derda ve Nesibe adlar..nda dört
çocu..u vard... Ebu'd-Derda (r.a.) önceleri ticaretle u..ra....rken Müslüman olduktan sonra
kendini tamamen zühd ve ibadete verdi. Halk..; iyilik etmeye, ahireti dü..ünmeye,
yetimleri gözetmeye, köle azat etmeye, Allah'.. zikretmeye, mütevaz.. ve dünyaya kar....
tok gözlü olmaya, zulümden kaç..nmaya te..vik ederdi. Ebu'd-Derda'n..n (r.a.) di..er bir
güzel hasleti ise aç..k sözlü olmas..yd...
Bütün ömrünü takva içinde geçiren Ebu'd-Derda (r.a.) güzel yüzlü, esmer, sakal......
boyayan, ba....na takke geçirip üzerine sar..k saran bir sahabedir. Ebu’d Derda bir söz
söyledi..inde muhakkak tebessüm eder. Bir gün e..i Ümmü Derda (r.anha) ona:
....nsanlar..n seni yad..rgamalar..ndan korkuyorum!” der. Bunun üzerine o da ..öyle der:
“Rasulullah sallallahu aleyhi ve sellem bir söz söyledi..inde muhakkak tebessüm
ederdi.”
Rivayetlerde Ebu’d Derda (r.a.)’n..n zühd ve takva konusunda çok ileri gitti..i hatta
Müslüman oldu..u s..ralarda kar.......... ihmal edecek kadar kendisini ibadete verdi..i
bildirilmektedir. Hz. Peygamber onun hakk..nda"ümmetimin en abidi ve en
muttakisi" gibi takdir edilen vas..flar......n yan..nda ayr..ca" Her ümmetin bir hakimi vard..r.
Benim ümmetimin hikmet sahibi, mütefekkiri (dü..ünürü) Ebu'd Derda
Uveymir'dir."buyurmaktad..r. Buna kar........k Medine’de Peygamberimizin karde.. ilan
etmi.. oldu..u Selman-.. Farisi(r.a.), ..slamiyet'in bu kadar..na izin vermedi..ini söyleyerek
onun bu konudaki a................na engel olmu..tur. Dünya mal..na de..er vermeyen Ebu'd-
Derda (r.a.), kendisine damat olmak isteyen ve zenginlik içinde yüzen halifenin o..lu
Yezid b. Muaviye'yi reddetti, onun yerine k.......... fakir bir Müslümanla evlendirdi.
Ebu'd Derda Selman el Farisi'ye Leyso..ullar.. Kabilesinden bir k..z istemek üzere
gitmi.., Selman'..n üstünlü..ünü anlatm......... K......n babas.., k.......... Selman'a veremeyece..ini,
fakat Ebu'd Derda isterse ona verece..ini söyleyince, Ebu'd Derda (r.a.) o k..zla
evlenmi..tir. Daha sonra bunu Selman'a utanarak nakletti..inde Selman(r.a.) ona, “Senden
çok ben utanmal......m. Zira Allah bu k...... sana nasip etmi..ken ben ona talip oldum.”
demi..tir. ....te ashab..n birbirlerine kar.... olan olgun davran....lar.., anlay....lar.., karde..likleri
böyleydi.
-15- www.mevlana.org.tr
Kur’an, Tefsir, F......h, Hadis ilminin yan..nda ayr..ca T..p ilmini de bilirdi.
Hastalar...... tedavi eder, gerekli ilaçlar.. yapar, hizmet ederdi. Ebu'd Derda (r.a.) ayn..
zamanda Kur'an muallimli..i ile de me..hur olmu..tur. Nitekim bu sebeple
kendisine "D..ma..k mukrii" (D..ma..k’..n K..raat Hocas..) ad.. verilmi..tir. Her gün sabah
namaz..ndan sonra talebelerini onar ki..ilik gruplara ay..rarak okutmaya ba..lard... Ebu'd
Derda (r.a.)’n..n k..raat halkalar..na kat..lanlar..n say..........n zaman zaman 1600 ki..iye kadar
ula.......... rivayet edilir. ..slam e..itim tarihinde Kur’an taliminde bu e..itim metodunu ilk
defa onun ba..latt...... söylenmektedir. Yüzlerce haf..z yeti..tirmi..tir. Ondan Kur'an
....renenler aras..nda han...... Ümmü'd Derda(r.anha) vard..r. Me..hur yedi k..raat
imam..ndan ..bn Amir’in de ondan Kur'an dersi ald...... bilinmektedir. Hz. Peygamber
(s.a.v.) hayatta iken Kur'an-.. Kerim'i ezberleyerek tamam...... ona okudu. Tefsir ilmini de
ilerleterek Rasulullah'a bir gün, ''Onlar ki, iman ettiler ve takva üzere bulundular;
onlara bu dünya hayat..nda müjde vard..r.'' (Yunus, 10/64) ayet-i kerimesindeki
bü..ra'dan, yani müjde'den maksat nedir? 'diye sormu.., Rasulullah da, 'Bundan murad
salih rüyad..r.' buyurmu..tur.
Muhammedi karde..i Selman-.. Farisi’ye mektubunda: “Can..m karde..im, Allah
Rasulü'nün (s.a.v.) ashab.. olmak sak..n seni gaflete dü..ürüp aldatmas..n. Çünkü biz ondan
sonra da ya..ad..k. Ne hatalar yapt.............. ve ne günahlar i..ledi..imizi de ancak Allah
bilir.” tavsiyesinde bulunur. Ayr..ca Derda: “Benim en çok korktu..um ..ey, k..yamet
günü, ‘Ey Uveymir(r.a.), dinini ö..rendin mi, ö..renmedin mi?’ diye sorulmas......r!
‘Ö..rendim.’ desem, Kur’an-.. Kerim’de iyili..i tavsiye eden ve kötülükten nehyeden ne
kadar ayet varsa, ‘Sana yap dedi..imiz hiçbir ..eyi yapmad..n, yapma dedi..imiz ..eylerden
de vazgeçmedin.’ diye, o ayetlerin aleyhimde ..ahitlik etmeleridir.” demi..tir.
Uhud Sava....nda gösterdi..i cesaret ve kahramanl...... çok dikkat çeker.
Peygamberimiz (s.a.v.) onu methederek“Uveymir ne mükemmel süvaridir.” iltifat......
buyurmu..tur.
..am'..n ku..atmas..nda bulundu. Yermük Sava....nda ordu kad...... olarak görev yapt...
Bu görev ..slam Tarihinde ilk defa onunla ba..lam.... oldu. Bedir Sava....'na kat..lmad......
halde Hz. Ömer (r.a.) onu Bedri kabul ederek kendisine maa.. ba..lad... ..am'a gitti ve
orada Kur'an ve F......h muallimi olarak çok de..erli ve unutulmaz hizmetler
yapt... ..aml..lara ..slam’.. ö..reten kad.. askeri çok say..da talebe yeti..tirdi. Suriye'de
bulundu..u s..ralarda K..br..s Sava....'na da kat..ld...
Ebu'd-Derda (r.a.) hastaland...... bir s..rada arkada..lar.. yan..na gelerek “Ey Ebu'd
Derda, nerenden ..ikayetçisin?” demi..ler; Ebu'd Derda, “Günahlar..mdan.” diye cevap
vermi..; “Can..n bir ..ey istemiyor mu?” sorusuna, “Can..m Cennet istiyor” demi..; “Sana
bakmak için bir hekim ça....rmayal..m m..?” diyen arkada..lar..na ..öyle demi..tir: “Esas..nda
beni yata..a dü..üren hekimdir.”
Onun rivayet etti..i hadislerin say...... 179 olup, Enes b. Malik (r.a.), Abdullah b.
Amr b. As (r.a.), Abdullah b. Abbas (r.a.) gibi sahabilerle, han...... Ümmü'd-
Derda(r.anha), o..lu Bilal’den ba..ka birçok sahabe kendisinden hadis rivayet etmi..tir.
..am’da ilim hizmetine devam ederken Hicretin 32. (M. 652) y......nda vefat etti.
Babüssagir Kabristan..'na defnedildi.
Muaz bin Cebel(r.a.), vefat.. an..nda onun için ..öyle demi..ti: “Ey Ebu’d Derda!
Gökyüzü senden daha alim birisini gölgelendirmedi, yeryüzü de senden daha alim
birisini ta....mad...”
..lim hakk..nda Ebu'd Derda (r.a.) ..öyle demi..tir: “..lim ancak aray..p ö..renmekle
olur. ..lim için sabah ç......p ak..am dönmenin cihat olmad.......... sanan kimsenin akl..
eksiktir.”
-16- www.mevlana.org.tr
Müslüman Mutlu ..nsand..r
Sizce nedir mutluluk?
Sizi sizden alan, içinizde serin rüzgarlar estiren, bazen de kavuran, co..kun ..rmaklar gibi ta....ran
mutluluk; sizin için neyin kar................r?
Zahir midir, bat..n m..? Yoksa her ikisi mi?
Görebilir miyiz gözlerimizle, yoksa sadece hissedilebilir mi?
Varl...... tüm hücrelerinize tebessüm ettiren biriyle tan............z m.. hiç?
Yani "Mutlululu..um sensin!" diyebilece..iniz biri ile...
Tek bir gülü..ün günlerce sizi sarho.. etti..i oldu mu hiç?
-17- www.mevlana.org.tr
Evinize alm.... oldu..unuz yeni koltuk tak..........n kar........na geçip "Harika oldu!" dediniz mi hiç?
Veya çok sevdi..iniz bir yeme..in ilk lokmas...... a..........za atarken neler hissettiniz?
Radyoda en sevdi..iniz ..ark.. çalmaya ba..lay..nca peki?
Dostlar......zla demledi..iniz çaylar.. neye de......ebilirsiniz?
Velhas..l mutluluk her an, herkes için ayr.. bir renk, ayr.. bir tat...
Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem) ise mutluluk ile ilgili ..unlar.. buyuruyor:
“Amel defterinde çok isti..far bulunana ne mutlu!” (Müslim, Ebu Davut)
....nsanlardan öyleleri vard..r ki; onlar hayr..n anahtarlar.., ..errin de sürgüleridir. Allah'..n,
ellerine hayr..n anahtarlar...... koydu..u kimselere ne mutlu! ..errin anahtarlar...... Allah'..n ellerine
koydu..u kimselere ne yaz..k!" (Kütübü sitte)
....slam hidayeti nasip edilen ve yeterli miktarda mai..eti olup, buna kanaat edene ne mutlu!”
Tirmizi, Zühd 35, (2350).
....slam garib olarak ba..lad.., tekrar ba..lad...... gibi garib hale dönecektir. Gariblere ne mutlu!”
(Tirmizi, 2631)
....u üç ..ey Ademo..lunun mutlulu..undand..r; saliha bir han..m, geni.. ev ve rahat binek." (Ahmed
1/168, Taberani 1/19, 163, ..bni Ebi ..eybe)
Enes(ra) anlat..yor:
Bir adam, Rasulullah’a (sallallahu aleyhi vesellem) ..öyle sordu:
"Ya Rasulallah! K..yamet ne zaman kopacakt..r?" Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem) ona:
"K..yamet için ne haz..rlad..n?" buyurdu. Adam: "K..yamet için büyük bir ..ey haz..rlayamad..m fakat
ben Allah'.. ve O'nun Rasulünü seviyorum." dedi. Bunun üzerine Rasulullah (sallallahu aleyhi
vesellem) ..öyle buyurdu: "Ki..i sevdi..iyle beraberdir."
Enes(ra) dedi ki: "Müslüman olduktan sonra müslümanlar..n bu söze sevindikleri kadar ba..ka
bir ..eye sevindiklerini görmedim." (Tirmizi,Zühd,2493)
Bir mümin, en büyük mutlulu..u, Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem) Hazretlerinin
etraf..nda, mümin karde..leriyle bir ve beraber olma müjdesiyle ya..ar. Ki..i sevdi..iyle beraberdir hadis-i
..erifi buna bir delil, Ashab..n sevinci ise buna bir örnektir. Karde..i mutluysa O da mutludur, karde..i
........yorsa o da a......yordur. Rabbim hepimizin gönlüne Muhammedî karde..lik duygusunu nak..etsin.
Yaz...... Üstad......z Mustafa Özba.. Efendinin sözü ile sonland..rmak istiyorum. O hep;
"Müslüman mutlu insand..r." der ve ekler: "Ancak mutlu kalplere ilham gelir."
Karde..ler! Mutluyum, mutlusunuz, mutluyuz.
-18- www.mevlana.org.tr
“ Dostluk ve karde..likte akarsu gibi ol! “
Sen öylesine dostluklar kur ki akarsu gibi ol. Kim sana kemendini atarsa, senden nemalans..n.
Ama sen kimseden nemalanma. Sen ta...., sen yürü, sen F..rat Nehri gibi ak. Sen çorak topraklar..,
çorak gönülleri sula. Ay..rma hiç kimseyi. Kimse sana elini uzatmasa da sen uzat elini. Kimse seni
anlamasa da sen anlamaya çal..... Ay..rma o çorak topraklar..... Akarsuyunun sular..yla sulans..n hepsi.
Bahar bahçesi gibi olsun. A..açlar, güller, çiçekler bitsin orada. Herkes koklas..n onlar...
Akarsu gibi ol, ak herkese ve her yere. Ay..rma insanlar..n rengini, dilini, dinini. Hz. Peygamber
(sallallahu aleyhi vesellem) ay..rmad... Mü..riklerden biri geldi. Ve “ Ben aç..m.” dedi. ..ki yumurtas..
vard.. sadece. Onlar.. k..rd.. ve mü..ri..e ikram etti. Mü..rikti o. Onu tan......yordu. Dinsizdi ve onu
reddediyordu. Onunla sava..maya gelmi..ti. Onu öldürmeye gelmi..ti. “O” (sallallahu aleyhi
vesellem) kendini öldürmeye gelene ekmek verdi. Mü..rik güldü ve “ Bana iki yumurta yetmez. ”
dedi. Hz. Peygamber (sallallahu aleyhi vesellem) tevazuuyla “ Bismillahirrahmanirrahim de ve ye. ”
dedi. Oturdu..unda bir kuzu yiyen mü..rik, iki yumurta ile doymu..tu. Kendinden geçmi..ti. Buna
kendisi de inanamayan mü..rik, “Ben nas..l doydum? Bunun olmas.. mümkün de..il.” dedi ve orada
iman edip Müslüman oldu. O Peygamber ki mü..riktir deyip onu aç b..rakmad...
Muhammedi olmak nas..l bir ..ey? Necranl..lar gelir Hz. Peygamber (sallallahu aleyhi vesellem)
ile din at....mas.. yaparlard... Bir müddet sonra Necranl..lar..n ba....ndaki papaz dedi ki “ Bize ibadet
edecek yer göster. Hz. Peygamber (sallallahu aleyhi vesellem) Mescidi Nebevi kap.......... açt.. ve
“Burada ibadet edebilirsiniz.” dedi. Peki, günümüzde Hristiyan bir topluluk gelse ve biz ibadet
edece..iz dese kim açar mescidini? Ancak Muhammedi bir kimse açar mescidinin kap..lar.......
Hiç dü..ündünüz mü? Nehrin ba....na gidip bir kova su almak istedi..inizde nehir size “Benden
su alma!” der mi? “ Bu suyla ne yapacaks..n, nereyi sulayacaks..n?” der mi? “Ben bu a..ac.. sulamak
istemiyorum, ben bu ye..illi..e su vermek istemiyorum.” diyebilir mi? Diyemez. Günümüzde
insanlar birbirlerini katlediyor; bu ac.., bu kan, bu gözya...., bu cefalar, bu ya..ananlar ne yaz..k ki
dindeki karde..lik de..il ve günümüzde en fazla muhtaç oldu..umuz duygu, karde..liktir.
Peygamber Efendimiz (sallallahu aleyhi vesellem)
karde..likle ilgili bir hadisi ..erifinde buyuruyor ki :
“ EY ..NSANLAR!
HEP......Z ADEM’DEN VE HAVVA’DAN OLDUNUZ. KARDE.. OLUNUZ! ”
8 Aral..k 2013 ..eb-i Arus sohbetinden bir k......m
MUSTAFA..ÖZBA....EFEND..’DEN..GÜL..DESTES....
-19- www.mevlana.org.tr
Ey ..man Edenler Karde.. Olun !
Cihan Peygamberi hutbede…
Yer Mekke…
Yer Arafat…
Mübarek a....zlar..ndan inci taneleri dökülüyor:
“Sözümü iyi anlay......z ve iyi belleyiniz. Müslüman, Müslüman..n karde..idir ve böylece bütün
Müslümanlar karde..tir. Birbirinize haset etmeyiniz. Birbirinize dü..manl..k etmeyiniz. Birbirinizle iyi
ili..kileri kesmeyiniz. Birbirinizden yüz çevirip küsmeyiniz. Ey Allah'..n kullar.. karde.. olunuz ! ”
(Mace, cilt 10, sayfa 32)
Vasiyet ..urac..kta dursun, gönlümüzde emanet. Biz karde..lik kavram...... bir dü..ünelim.
Türkçe sözlüklerde karde..:
1- Ayn.. ana ve babadan olma veya yaln..z ana yahut babas.. mü..terek çocuklar,
2- Ortak de..erlere ve vas..flara sahip kimseler, olarak tan..mlamaktad..r.
Kan ba.... ve de..er ba.......
Bizi birbirimize ba..layan ba..lar...
..slâm dininde karde..lik, bütünüyle akîde temeline dayanmaktad..r. Allah (c.c.), Kur'ân-..
Kerîm'de ..öyle buyurmaktad..r: "Mü'minler ancak karde..tirler. Öyleyse karde..lerinizin aras...... bulup
düzeltin ve Allah'tan ittika edip korkun; umulur ki merhamete ula....rs......z." (49/Hucurât, 10). Âyet-i
kerîmeden de aç..kça anla....laca.... üzere, ancak iman ba....yla bir araya gelenler karde.. olarak kabul
edilmektedirler. Buna göre yeryüzünün neresinde ya....yor olurlarsa olsunlar, hangi dili
konu..uyorlarsa konu..sunlar, hangi renge sahip olurlarsa olsunlar bütün mü'minler kelimenin tam
anlam..yla birbirlerinin karde..leridirler, yani birbirlerinin sâd..k dostlar......rlar. Karde..ler kendi
aralar..nda apayr.. bir topluluk olu..tururlar. Kendi akîdelerine sald..ran veya imana kar.... küfrü tercih
eden kimselere -kendilerine ne kadar yak..n olurlarsa olsunlar- asla sevgi beslemezler. Bu anlamda
sadece akîde karde..li..ini esas tutarlar; Rabblerinin ..u mealdeki uyar..lar...... asla unutmazlar:
"Allah'a ve âhiret gününe iman eden hiçbir topluluk bulamazs..n ki onlar Allah'a ve Rasûlüne kar....
ba..kald..ran kimselerle bir sevgi (ve dostluk) ba.... kurmu.. olsunlar. Bunlar ister babalar.., ister
çocuklar.., ister karde..leri, isterse kendi a..iretleri olsun. Onlar öyle kimselerdir ki, (Allah) onlar..n
kalplerine iman.. yazm.... ve onlar.. kendinden bir ruh ile desteklemi..tir." (58/Mücâdele, 22);
"Ey iman edenler, e..er imana kar.... küfrü sevip tercih ediyorlarsa, babalar.......... ve
karde..lerinizi velîler/dostlar edinmeyin. Sizden kim onlar.. velî edinirse, i..te zulme sapanlar
bunlard..r." (9/Tevbe, 23)
Allah cümleyi karde..lik bilinciyle ku..ats..n. Alem-i ..slam'..n ba..lar...... kuvvetlendirsin.
Karia ECR..N
-20- www.mevlana.org.tr
-21- www.mevlana.org.tr
-22- www.mevlana.org.tr
“Suriye’de rejime ba...... ordu birliklerinin Humus’un el-Vaer ilçesine a....r silahlarla düzenledi..i
sald......da 27 ki..i öldü, 100 ki..i yaraland...” Bugünlerde hayat..........n bir parças.. haline gelen haberlerden
biri... Sabah kalkar..z, yüzümü y..kar..z, kahvalt.......... yaparken sabah haberlerinde Suriye’den ya da
ba..ka bir ülkeden hayat...... kaybedenlerin ki..i say.......... dinleriz. Çünkü isim isim say..lamayacak kadar
çok insan hayat...... kaybeder. Bizler s..cac..k yataklar......zda yatarken, ailelerimizle ya da dostlar......zla
ho.. vakit geçirip, kar..nlar.......... t..ka basa doyururken; birileri açl..ktan hayat...... kaybeder, evlerine
bomba dü..er ya da bir kur..una yenik dü..er. Bizlerse s..cac..k evlerimizden onlar.. izleriz.
Bizler birbirimizi sevmede, birbirlerimize kar.... sevgi ve merhamet göstermede tek beden
olmal......z. O bedende bir organ ac.. çekti..i zaman, bedenin di..er organlar.. da uykusuzluk ve yüksek
ate.. çekmeli. Müslüman karde..inin s......nt.. da oldu..unu bilen bir kimsenin yüre..inde bir s...... olmal...
Mademki Müslüman Müslüman’..n karde..idir; ona zulmetmemeli, onu tehlikede yaln..z
....rakmamal......r. ..man ediyoruz ki; kim, karde..inin ihtiyac...... görürse Allah da onun ihtiyac...... görür.
Kim bir Müslüman.. bir s......nt..dan kurtar..rsa, Allah da o sebeple onu k..yamet gününün s......nt......ndan
kurtar..r. Zulüm alt..nda olanlar.., s......nt..da olanlar.. sadece kar....dan izlemek olmamal.. karde..lik.
Zulüm kelime olarak; adaletin z..dd.., bir i..i yerli yerinde yapmamak, bir ..eyi ait oldu..u yere
koymamak, yap..lmas.. gereken bir i..i gerekti..i ..ekilde yapmamak anlam..ndad..r. Bu eylemi
gerçekle..tiren ki..i ise zalim olarak adland..........r. Her zulmü gerçekle..tiren bir zalim muhakkak vard..r.
AY......ARICAN..
DUVAR..
-23- www.mevlana.org.tr
Allah-u Teâlâ Hud Suresi 113. ayet-i kerimesinde “Zulmedenlere e..ilim göstermeyin! Yoksa ate.. sizi
sarmalar. Allah’tan ba..ka dostlar......z kalmaz, size yard..m da edilmez.” buyurmaktad..r. Oysa
yapmam..z gereken; bir kötülük gördü..ümüz zaman elimizle düzeltmemiz, buna güç yetiremezsek
dilimizle düzeltmemiz; buna da güç yetiremezsek o zaman kalbimizden bu..z etmemizdir. Bu da
iman..n en zay..f mertebesidir.
Türkiye’nin Suriye politikas...... ele..tiren kimseler zannediyorum ki Be..ar Esad’..n halk..na tankla,
topla, uçakla sald..rd..........; pek çok Suriyelinin kom..u ülkelere s......nmak zorunda kald.........., bu güne
kadar 30.000 ki..inin hayat...... kaybetti..ini ve her gün ço..u sivil 50-100 ki..inin hayat...... kaybetti..ini ya
bilmiyorlar ya da bunu zulümden saym..yorlar. Suriye’deki bu durum, bölgesel ve uluslararas..
güvenli..i ve bar...... da tehdit eder niteliktedir. Geçi.. sürecinin ülke içinde etnik ve mezhepsel temelde
ayr....maya sebebiyet vermeden; ..iddet sarmal......n geni..lemeden, bölge geneline yay..lmadan k..sa
zamanda sonuçlanmas.. gerekmektedir.
Muhacir; Allah için her ..eyini geride b..rakarak Medine’ye geldi..inde kendilerini tüm
samimiyetleriyle kucaklayan ensarla kar....la........lard... Ancak muhacirler için Medine’nin havas.., âdeti
ve çal....ma ..artlar.. farkl..yd... Mekke’den gelirken de beraberlerinde hiçbir ..ey getirememi..lerdi.
Rasulullah (sallallahu aleyhi vesellem) Medine’ye hicretten be.. ay sonra, ensar ile muhaciri bir araya
toplad.. ve k..rk be..i muhacirden, 45’i ensardan olmak üzere 90 Müslüman’.. karde.. yapt... Tesis edilen
bu karde..lik müessesesine göre; Medineli ailelerden her birinin reisi, Mekkeli Müslümanlardan bir
aileyi yan..na alacakt... Mallar...... onlarla payla..acaklar, beraber çal......p beraber kazanacaklard... Bu;
nesep karde..li..ini fersah fersah geride b..rakacak bir karde..likti. ..man karde..li..i, din karde..li..i idi.
Tarih, birçok göçe ..ahit olmu..tu ama böylesine ulvi bir amaçla hicret eden ve böylesine birbirlerine
can-.. gönülden sar..lan bir topluluk görmemi..ti. Rasulullah’.. (sallallahu aleyhi vesellem) kendine
rehber edinen bir kimsenin de örnek almas.. gereken davran.... böyle olmal... Zulüm alt..nda kalan
karde..lerimize kucak açmal.., onlara yard..mc.. olmal......z. Öylesine karde..lik tesis etmeliyiz ki iki
karde.. bulu..tuklar.. zaman, biri di..erini y..kayan iki el gibi olmal......r.
Suriye’deki katliamdan kaçarak ülkemize gelen ve geçici olarak koruma alt..na al..nan
Suriyelilerin say...... 600 bine ula............r. Halihaz..rda ülkemizdeki Suriyeliler çad..r ve konteyn..r
kentlerden olu..an 17 ayr.. bar..nma merkezinde misafir edilmektedirler. ..htiyac.. kar....lamak amac..yla
yeni kamplar in..a edilmektedir. Öte yandan, ülke içinde yerlerinden edilmi.. ki..iler ve yard..ma muhtaç
Suriyeliler için K......lay taraf..ndan Türkiye-Suriye s..............n s......r noktas..nda yard..m çal....malar..
yürütülmektedir. Müminin mümine ba.............., ta..lar.. birbirine kenetli duvar gibi olmal......r.
Karde..lerimle öyle bir duvarda birer ta.. olmak duas.. ile…
-24- www.mevlana.org.tr
Adem ve Havva ile ba..layan bu insanl..k serüveni vesilesiyle, bizler de bu fani dünyaya geldik.
Tabi hay..r da ..er de bizimle beraber var oldu. Kabil ve Habil gibi dü..manl..k ve karde..lik duygusu o
zaman..n dünyas..ndan bu zaman..n dünyas..na kadar geldi. Kabil gibi dü..manl..k beslemenin yan..nda,
Habil gibi sevgiyle ya..ad..k. Kimisi anlad.. karde..li..in önemini, kimisi önemsemedi. ....te bu noktada
karde..li..i önemsemeyen ki..iye Resulullah Efendimizin (sallallahu aleyhi vesellem) ikaz.. söylense bile
fark etmedi.
“Sizden biriniz kendisi için iste..ini Müslüman karde..i için de istemedikçe tam iman etmi.. olmaz”
Buhari- Müslim- Tirmizi
Karde..lik sadece ayn.. ana ve babadan gelmek de..ildir. Karde..lik her ..eyden önce Allah r..zas.. için
bütün mümin karde..lerimizi sevmemizdir. Onlar.. gözetip kollamam..zd..r. Bu ödev ayet-i kerimeler ile
sabittir:
“Rabbimiz! Bizi ve bizden önce gelip geçmi.. imanl.. karde..lerimizi ba......la.” (Ha..r Suresi 59/10)
“Hem kendini hem de mümin erkeklerle mümin kad..nlar..n günahlar...... ba......lamas...... dile”
(Muhammed Suresi 47/19)
“Ey Rabbimiz hesab..n görülece..i gün beni, anam.., babam.. ve tüm müminleri ba......la”
....brahim suresi 14/49)
..nsanlar.. sevip karde..im diyebilmek veya dua etmek için illaki onlar.. görmek veya onlar..n
yan......zda olmalar.. gerekmez. Unutmamak gerekir ki ço..umuz Allah’.. görmeden sevdik. Hatta
görmeden gabya iman ettik.
“Kullar..m beni sana soracak olursa, muhakkak ki ben (onlara) pek yak......m.
“Bana dua etti..i zaman dua edenin duas..na cevap veririm. Öyleyse onlarda benim ça......ma cevap
versinler ve bana iman etsinler. Umulur ki ir..ad olurlar.”
(Bakara Suresi - 186)
Günümüz müslüman.. karde..li..in ve karde..in karde..e yapt...... duan..n önemini anlayamad...... için ..u
an M......r-Suriye gibi müslüman karde..lerimizin yo..unlukta oldu..u ülkelerde sava..lar ve vah..ice olaylar
ya..an..yor. Dayan....man..n zay..f oldu..u yerlerde ayn.. Kabilin Allah kat..nda kaybetti..i gibi insanlar
kaybetmeye mahkûm oluyor. Dayan....man..n en büyü..ü dua ile yap......r. E..er dua eksik ise Allah’..n
bizden istedi..i dayan....ma gerçekle..mez.
Tüm insanl......n bir aile oldu..unu hat..rlayacak olursak tüm insanl..k ad..na dua edilmelidir. Kâfir
için hidayet, mümin için ise Allah r..zas...... dileriz.
....er kendimize ve karde..lerimize sadece dünyal..k dua edersek yine bir ..eyler eksik olur.
Ayeti kerimede:
....nsanlardan öylesi vard..r ki; ‘Rabbimiz bize dünyada ver’ der. Onun ahrette nasibi yoktur.
Onlardan öylesi de vard..r ki; ‘Rabbimiz bize dünyada da ahrette iyilik ver ve bizi ate..in azab..ndan koru’
der. ....te bunlar..n kazand..klar..na kar........k nasipleri vard..r. Allah hesab.. pek seri görendir.” (Bakara Suresi
200-202)
Son söz Rasulullah’..n (sallallahu aleyhi vesellem): “Karde..inin g..yab..nda dua eden hiçbir mümin
yoktur ki meleklerde ona, bir misli de sana olsun demesin.”
DUALARDA BULU..MAK VE B..RLE..MEK ÜM..........LE….
TASAVVUF....VAKFI....
AK....EH....R....TEMS....LC....L................
....
....
KARDE....L....K....VE....DUA....
-25- www.mevlana.org.tr
"Karde..lik ve Muhabbet “denilince, bu as..rda gül kokulu bir esintiyle Hz.Muhammed'in (a.s.v)
"Karde..lerimi özledim ! "sözü dü..tü gönlüme.
O karde..li..e ermek, erebilmek... O güzeller güzeline karde.. olabilmek için, hüsnü ahlaka,
muhabbete ula..mak ve bulunca s..ms...... tutabilmek...
Hiçbir ..eye, hiç kimseye f..rsat vermeden, an be an az.. di..leriyle tutabilmek!.. Çorakla........,
mahrum ve mahzun, hasret kal..nm.... karde..li..e menfaatsizce, beklentisizce
O'nun (a.s.v) ayak izlerine basarak gelen karde..im!
Özün özüm, sözün sözüm olsun. Unutulmu..luklar.. ve kaybedilmi..likleri yeniden bize tan..tan,
yeniden hat..rlatans..n.
Muhammedi karde..li..i engin olan yüre..indeki ..efkat ve merhametle, uzand..n yaral..
yüreklerimize. Muhabbetle sard..n sarmalad..n.
Farkl.. yerlerde yeti..en tomurcuklar.. birle..tirip "bir" buket halinde o s..cac..k, muhabbetli,
karde..lik kokan yüre..ine basan; bize sevmeyi, kar........k beklemeden O'nun için sevmeyi ö..reten
karde..im.
Asl..nda bütün insanl......n özledi..i o karde..lik duygusunu bizlere kana kana içiren, domino ta....
gibi olan karde..im. Sahabe karde..li..inde olan karde..im.
Hani sevgililer sevgilisi buyuruyor ya "Mü'minler bir vücudun azalar.. gibidir." diye...
Ac..yan yan.. nas..l söküp atar..z? Varken sar..p sarmalamak, merhem olmak, nefes olmak, karde..
olmak...
Varken ben buraday..m demek, seni seviyorum demek, sen ben yok biz var..z demek; zamanlar ve
mekanlar hiçmi..çesine uzanmak birbirinin eline, s..cac..k tutmak... Can olmak, canan olmak, biz olmak
demeyi ö..rettin karde..im!
Hissetti..ini ya..ay..p, ya..ad.......... hissettirmek... Sana benzemek, sahabe karde..li..ini sindirmek
kanayan yüre..e!
....ymetli üstad..m "A..k s..çray..nca bula....r." demi..ti. Sevenden sevmeyi ö..renmek, sevmek,
karde.. olmak, can olmak, bir olmak gerek.
“ Ki..i sevdi..iyle beraberdir.”
Her iki cihanda karde..lerimizle beraber olmak duas..yla...
-26- www.mevlana.org.tr
Karde..lik, birbirine gönülden ba...... olanlar..n, dünyevi yollara sapmayanlar..n, s......nt..lara yenik
dü..meyenlerin birli..i.
Bir olmak...
"Bir olal..m, iri olal..m, diri olal..m." diyen Bekta..i Hazretleri gibi.
"Sevenler en sonunda bir yerlerde bulu..mazlar, onlar en ba....ndan beri birbirlerinin içindedirler. "
diyen Mevlana Hazretleri gibi ve onlar..n sözlerini tasdiklercesine seven, bir yerlerde bulu..may..
beklemeyen, birbirleriyle iç içe geçmi.., ba....ndan beri s...... s......ya ba...... olanlar gibi...
"Müminler ancak karde..tirler." ayeti mucibince Efendimiz (s.a.v) karde..li..i tesis etmek için, bir
olmak için, sevmeyi ö..retmek için bu dünyay.... ..ereflendirmi..tir. O halde karde..lik sözlerde biten bir
cümle de..il, kalpte atan bir sevgi çemberi olmal......r. Karde..lik, Resulullah'..n (s.a.v) dedi..i karde..lik,
hakiki karde..lik; gönülden gönüle akan bazen bir bak......n, bazen bir gülü..ün bazen bir s...... s...... sar..........n
........lc..mland..rd...... ve ebediyete kadar uzanan ba... Ne güzel de buyurmu.. karde..li..in babas.., Efendiler
Efendisi (s.a.v) : "Allah için sevi..en iki karde.. bulu..tuklar.. zaman biri di..erini y..kayan el gibidir, ne
zaman ki iki mü'min bir araya gelirse (Allah) birini di..erinden faydaland......r." Ne güzel bir müjde! Ne
güzel bir benzetme! Bir elini y..kasan öteki eline ne faydas.. var o iki el iç içe geçmedikçe, o iki el bir
olmad..kça. Zahiri manada dü..ünecek olursak sadece bir elini y..kasan mikrop öteki elden vücuda yay......r.
....er bu ba.. olu..mam....sa veya unutulmu..sa mikrop illeti ne yapar eder s..zar vücuda. Bir bakm........n
vücudu istila etmi..; çünkü sen di..er elinle birle..tirmedin o y..kad......n eli. ....te karde.. olunmad......,
karde..li..in unutuldu..u yerlerde de mikrobun vücudu istila etti..i gibi bu kez o mikrop gönülleri istila
eder. Ayr........rmadan, ötekile..tirmeden, birle..tirerek sevince ve karde.. olunca o mikrop yok edilir ancak.
Bu kadar zor mu ki karde.. olmak? Neden korkuyoruz sevmekten, güvenmekten, karde.. olmaktan, ad..m
atmaktan, gönül vermekten? ..slam sanca.... bu kadar geni..ken bizi içine almaz m.. zannediyoruz acaba?
O sancak daha nice karde..likler bekliyor, bekleyecek. Ölünce bitmeyecek karde..likleri bar..nd..rmaya
hasret, bekliyor.
Allahu Teala buyuruyor ya Ali ..mran Suresi 103.ayette: "Hep birlikte Allah'..n ipine s..ms...... sar......n,
parçalan..p bölünmeyin. Allah'..n size olan nimetlerini hat..rlay..n." Ayr..lmak, parçalanmak, bölünmek,
ötekile..tirmek de..il bu yol. Allah'..n ipi birle..tirecek, karde.. yapacak, sevgiyi ve muhabbeti
kuvvetlendirecek en güçlü ba... Ortada bir yol var; herkesin mutlaka üzerinden geçece..i bir yol, herkesin
illaki u..rad...... bir yol. Bu yolun vard...... son nokta da bir. Bir eden, birle..tiren, sevdiren, ......nd..ran...
Ayr........ran de..il!
Elhamdülillahi Rabbil Müminin de..il, Elhamdülillahi Rabbil Alemin dedi..imiz Rabbimiz var.
Bize, ben sadece müminlerin de..il; alemlerin Rabbiyim diyen bir Allah var. ..uradan olanlar..n, buradan
olanlar..n Rabbiyim diyen bir Allah yok. Bizim Allah......z (c.c) birle..tiren bir Allah, ayr........ran de..il.
Karde.. olun, sevin, bir olun diyen bir Allah (cc). O halde bize karde.. olmak dü..er. Bize sevmek dü..er.
Bizim pay......za Resulullah'..n ahlak..yla ahlaklanmak dü..er, Kur'an'..n ahlak..yla ahlaklanmak dü..er, bize
tebessüm etmek dü..er, bize bir olmak dü..er.
Peygamberlerin g..pta etti..i, ..ehitlerin imrenerek bakt...... kullar olacak. Ne muazzam bir müjde
de..il mi! Peygamberler g..pta edecek, ..üheda imrenecek! “Var m.. böyle bir ..ey, nas..l olur bu ? ”
diyebilirsiniz belki ama Peygamber Efendimiz (s.a.v) buyuruyor: "Allah'..n öyle kullar.. vard..r, onlar ne
TASAVVUF..VAKFI..
ALA..EH......TEMS..LC............
..
MUHAMMED..MUSTAFA..(sallallahu..aleyhi..ve..sellem)............
-27- www.mevlana.org.tr
peygamber ne de ..ehittirler. Yaln..z onlara hem peygamberler hem de ..ehitler g..pta edecektir. Onlar
akraba olmad..klar.., aralar..nda hiçbir ç..kar ve menfaat olmad...... halde birbirlerini yaln..z Allah için
sevenlerdir. Onlar..n yüzleri nurdur ve onlar nur üzere olacaklard..r." Rasulullah'..n böyle bir müjdesi
varken korkmayal..m sevmekten, korkmayal..m karde.. olmaktan!
Gönül dergâh..ndan gir içeri. Aç kap.......... dergâh..n, aç..lm..yorsa t..klat, vur. Aç..lm..yorsa bekle,
bekle... Elbet aç..lacak bu kap... Gönül öyle bir dergâh ki her sevgiyi bar..nd......r. Var m.. ki bir s..........?
Sineleri açmak varken arkay.. dönüp gitmek olur mu? Aç..n sineleri umman olsun, okyanus derya olsun,
gökyüzü dolsun. Aç..n sineleri Hz. Ömer (r.a) gibi, dü..man iken sevgiliye sevgili oldu ya, t..pk.. öyle.
Aç..n sineleri Hz. Hamza(r.a) gibi kol kanat gerin, kalkan olun karde..lerinize, sevdiklerinize. Aç..n
sineleri Ebu Zer G..ffari (r.a) gibi, uzak diyarlarda da olsan..z anlat..n sevdi..inizi. Mesafeler girdi mi
onlar..n karde..li..inin, sevgilerinin aras..na? Aç..n sineleri Mevlana Hazretleri gibi okyanus gibi olsun
gönülleriniz ve aç..n sinelerinizi RASULULLAH EFEND......Z (s.a.v) gibi, gördüklerine bile karde..
olmaktan korkanlara örnek; Rasullullah Efendimiz gibi, zahiren görmedi..i biz ümmetine karde..lerim
dedi..i gibi, ba......na bast...... gibi.
Karde.. olal..m t..pk.. Muhammed Mustafa (s.a.v) gibi. Muhammedi Mustafa'n..n (sav) ashab.. gibi.
Yollar..ndan giden, izlerini takip eden evliyaullah gibi. Karde.. olal..m. Yol bir, ba.... bir, sonu bir. Bunca
bir varken bir olal..m, bir. Karde.. olal..m!
-28- www.mevlana.org.tr
Cömert; eli aç..k, ikramc.., kerem sahibi. Cömertlik; sehâvet, ikram, ihsan ve yard..m al....kanl.......
Cömertlik; insan..n, sahip oldu..u imkânlardan, muhtaçlara me..rû ölçüler dahilinde ve Allah r..zas..ndan
ba..ka hiçbir gaye gütmeden, ihsan ve yard..mda bulunmas...... sa..layan üstün bir ahlâk kural......r.
Cömertlik, ruhun bir melekesidir. ..nsanlar.., muhtaç olanlara vermeye, ihsanda bulunmaya sevk
eder. Bu melekeye sahip olan ki..i, ferdî ve içtimaî alanda lüzumlu olan her ..eye yard..m eder. Hiçbir
kimsenin zorlamas.. olmadan ihsanda bulunmay.. can ve gönülden ister. R..zk.. veren Allah't..r (Neml,
2764; Zâriyât, 5158) dü..üncesi ile hareket ettiklerinden kalpleri de temiz ve zengindir. (Leyl, 9217-
20). Kendi varl..klar..yla, her ne suretle olursa olsun ba..kalar..na faydal.. olmaya çal......rlar. Allah
Teâlâ'n..n kendilerine fazl ve kereminden verdi..ine ve bunlarda da muhtaçlar..n hakk.. oldu..una (Hüd,
116) inan..rlar. Cömertli..i kul hakk......n temeli sayarlar. Kendi haklar...... affederler. Kendi ihtiyaçlar......
dü..ünmeden ba..kas......n ihtiyaçlar...... gidermeye çal......rlar. Hatta zarurî ihtiyac.. olan bir ..eyi, ba..ka
birine vermeyi tercih ederler.
Cömertlik vasf......n elde edilebilmesi için yard......n gönüllü olarak yap..lmas.. (Ha..r, 595; Hadid,
5711-18; Maide, 513); kar............nda hizmet, övgü, mükâfat beklenilmemesi (..nsan, 768-l0); yard..m
edileni rencide edebilecek davran....lardan kaç......lmas.. (Bakara, 2263-264); yap..lan yard......n sahibi
kat..nda üstün bir de..eri olmas.. (Âli ..mrân, 392) ..artt..r.
....ralanan ..artlar alt..nda, ..slam âlimleri cömertli..i ..öyle derecelendirirler:
Sehâvet; mal......n bir k..sm...... da....tarak yap..lan cömertlik. Bu, cömertli..in asgarî derecesi olarak
kabul edilir. Zekât vermek gibi.
Cûd; mal......n ço..unu da........p, geriye az...... b..rakarak yap..lan cömertlik. Hz. Ebû Bekir'in ço..u
zaman cihat için yapt...... yard..m gibi.
Îsâr; kendi için gerekli olan bir ..eyi, zarar ve s......nt..lara katlanarak kendisi kullanma yerine,
ba..kalar......n istifadesine sunmak sureti ile yap..lan cömertlik. Bunun Asr-.. Saadetteki misâli; Medineli
Müslümanlar..n (Ensar), Mekkeli Muhacirleri ..ehirlerine davet edip onlar.. her ..eylerine ortak ederek
Allah Teâlâ'n..n takdirini kazanmalar......r. (bk. Ha..r, 595) Bir ba..ka örnek de Hz. Ebû Bekir'in Hicret
esnas..nda ma..arada hayat...... tehlikeye atarak can......, sevdi..i Hz. Peygamber için feda etmesidir.
(Tevbe, 940)
TASAVVUF..VAKFI..
BAYINDIR..TEMS..LC............
..
CÖMERTL..K..
-29- www.mevlana.org.tr
Kur'an-.. Kerîm'de cömertlik, cihat ile ayn.. seviyede tutulmakta; Allah'..n insanlara verdi..i
........ktan di..er kullar..n da yararland......lmas.. istenmektedir. (Bakara, 2254) Cömertli..in, k..yamet
gününde insan.. her türlü s......nt.., elem ve kederden kurtarmaya vesile olaca.... bildirilmektedir. (Bakara,
2/222) Baz.. ayetlerde cömertlik al....veri..e benzetilmekte, Allah Teâlâ'ya verilen bir borç olarak temsil
edilmektedir. (Bakara, 2/244; Maide, 5/13; Hadid, 57/11)
Kalpler cömertlik sayesinde temizlenir. (Leyl, 92/17-20) Çünkü küfür ve nifaktan sonra kalbi
karartan âmillerden biri de, a........ mal sevgisi ve servete ba..........k arzusudur. Nitekim Kur'an-.. Kerîm'de
“Serveti de dü..künce seviyorsunuz.” (Fecr, 89/20) buyurulur. ....te bu sevgi ile insan, Ben bu mal..
sarfedersem bana bir ..ey kalmaz korkusuna dü..er ve hemen ..eytan harekete geçer. ..eytan sizi
fakirlikle korkutur, size cimrili..i emreder. (Bakara, 2/268) Oysa ki Allah Teâlâ'n..n bildirdi..ine göre
mal ve servet insan için bir imtihand..r. (Zümer, 39/49-52) Bu imtihandan ba..ar...... ç..kman..n yolu da
cömertliktir. (Tegabün, 64/15-17)
..nsanlar..n cömertlikten kaçma sebeplerinin ba....nda “benim olan varl...... ba..kalar..na niçin
vereyim” duygusu ile “ba..kalar..na verirsem benim varl......m azal..r ve zaruret zaman..nda zahmete
dü..erim “ dü..ünceleri gelir. ..slam dini ise bu duygu ve dü..ünceyi kökünden kald..rm........r. ..slâm'a göre
mal ve servet herhangi bir ..ahs..n inhisar.. alt..nda de..ildir. Mal ve servet yaln..z Allah Teâlâ'n..nd..r. Her
..eyin gerçek Mâlik'i O'dur. (Âli ..mrân, 3/179; Hadîd, 57/10) Kur'an-.. Kerîm'de bu durum yirmiyi
........n ayette vurgulanmaktad..r. Mülk Allah Teâlâ'n..n oldu..una göre, tabiî olarak sahibinin yolunda
sarfedilmesi, inanan için en makûl bir hadise olarak de..erlendirilir. Mümindeki cömertlik duygusu da
bu dü..ünceden kaynaklan..r.
Hz. Peygamber ..öyle buyurur: Cömert ki..i, Allah'a yak..n, Cennet'e yak..n, insanlara yak..n ve
Cehennem ate..inden uzakt..r. Hasis insan, Allah'tan uzak, Cennet'ten uzak ve Cehennem ate..ine
yak..nd..r. Cömert cahil, ibadet eden cimriden Allah'a daha sevimlidir. (Tirmizî, Birr, 40) G..pta
edilecek ki..ilerden biri de cömertlerdir. (Buhârî, Temennâ, 5; Tevhid, 45) Peygamberimiz, insanlara
dünyada ya..ad..klar.. sürece cömert olmalar......, i..i öldükten sonraya b..rakmamalar...... tavsiye eder.
Sadakan..n en iyisi bizzat kendisinin verece..i sadakad..r. Sadaka sa.. iken, mal......z elinizde iken,
istedi..iniz kimseye istedi..iniz kadar verdi..inizdir. Yoksa can bo..aza geldikten sonra geç kalm....
olursunuz. Sizden sonrakiler istediklerini yapar. (Buhârî, Vesâya, 14).
Abdullah b. Abbâs, Hz. Peygamber'in cömertli..ini ..öyle anlat..r: “Allah'..n Rasûlü, insanlar..n en
cömerti ve en iyilik severi idi. Ramazan'da Cebrâil ile beraber bulundu..u zamanlarda her ..eyini
verirdi. Cebrâil, her Ramazan gecesi Rasûlullah'..n yan..na gelir, ona Kur'an ö..retirdi. Cebrâil ..öyle
derdi: 'Allah'..n Râsulü bereket getiren rüzgârlardan daha cömerttir.' “ (Müslim, Fezâil, 12, 2308) Câbir
b. Abdullah ..öyle buyurmu..tur: “Rasûlullah (s.a.s.) kendisinden herhangi bir ..ey istendi..inde, asla,
hay..r dememi..tir.” (Y. Kandehlevî, Hayâtü's-Sahâbe, III, 1181)
Hz. Ali'den ..öyle rivayet edilmi..tir: “Rasûlullah'tan bir ..ey istendi..i zaman, e..er bu iste..i yerine
getirmek isterse, peki derdi. Yapmak istemedi..i zaman da susard... Hiçbir ..ey için hay..r dememi..tir.”
(Y. Kandehlevî, Hayâtü's-Sahâbe, III, 1181).
“Öyle zamanlar ya..ad..k ki, aram..zdan hiçbiri, Müslüman karde..inden daha çok alt..n ve gümü..e
sahip olmay.. dü..ünmedi...” diyen Abdullah b. Ömer 'in (r.a.) sözü, bize ashab..n cömertlik ve isâr
konusunda nas..l davrand.......... göstermektedir. ..u halde, sonradan pi..manl..k duymamak için,
Müslüman..n cömert davranarak Allah Teâlâ'n..n kendisine ihsan etti..i mal...... sa..........nda Allah yolunda
ve O'nun r..zas..na uygun bir biçimde harcamas.. gerekir. Cenâb-.. Hak ..öyle buyuruyor: “Sizden
birinize ölüm (alâmetleri) gelip de 'Ey Rabbim, beni yak..n bir zamana kadar geciktirsen de, sadaka
versem ve salihlerden olsam ' demeden önce size, r......k olarak verdi..imiz ..eylerden (Allah yolunda)
harcay..n.” (Münâfikûn, 63/10).
Gazali der ki “Mal.. olmayan ki..ide h..rs de..il kanaat olmal......r. Mal.. olan ki..ide ise cimrilik de..il
cömertlik olmal......r.”
-30- www.mevlana.org.tr
So..uk bir havada kendi ü..üme ihtimalini hiç dü..ünmeden üzerinden ç..kar..p ona
vermektir karde..lik.. O a..larken onunla a..lamak , gülerken de onunla gülmektir karde..lik..
Zor durumda oldu..u anlarda hiç bir kar........k beklemeden yard......na ko..mak , hiçbir ..üpheye
dü..meden kar................ beklemeden güvenmektir karde..lik.. Hadi gidiyoruz dedi..inde "nereye"
diye sormadan kabullenmektir karde..lik... Payla..makt..r karde..lik.. Varl...... da yoklu..u , ac......
da tatl...... da, yeme..i de suyu da, yorgan.. da yast...... da her ..eyi payla..makt..r.. Benim
gönlümden onun gönlüne giden yolun ba....nda bir durakt..r karde..lik.. Ad.. ne olursa olsun,
inanc.. ne olursa olsun, dili ne olursa olsun, ister beyaz ister siyah her ne olursa olsun en
samimi en ç..kars..z duygularla sevmektir karde..lik.. Her ..eyin temelidir sevgi.. Allah bizi
sevgi ile var etmedi mi?
Sevginin nas..l yüce bir de..er oldu..unu Mevlana Hazretleri ..öyle gösterir; "Ac..lar,
sevgiyle tatl..la....r. Bak..r sevgiyle yo..rulunca alt..n olur. Bulanm....lar, sevgiyle durulur. Dertler,
sevgiyle deva bulur. Sevgi, ölüyü diriltir. Sevgidir kul eden sultanlar....." Sevdik mi
birbirimizi? Kar............nda hiç bir ..ey beklemeden gerçekten sevdik mi? Yoksa Allah'..n emrini
unutup s..rt.......... m.. döndük karde..imize ? "Ki..i sevdi..iyle beraberdir" diye buyurmad.. m..
TASAVVUF....VAKFI....
ÇANAKKALE....TEMS....LC....L................
....
KARDE....L....K....VE....SAM....M....YET....
-31- www.mevlana.org.tr
Sevgililer Sevgilisi (s.a.v)? Sevdik mi Ebu Bekir gibi, sevdik mi Hatice gibi? Sevdik mi
Hamza gibi?
Sevgi neydi ki? Sevgi Peygamber Efendimiz vefat etti..inde Bilal-i Habe..i'nin ezan
okuyamamas..yd.... Biz sevdik mi böyle ? Yerine getirdik mi Peygamber sünnetini ?
Peygamber Efendimize, "Allah'..n en sevdi..i kulu kimdir?" diye soruldu..unda "Birbiriyle
karde..lik edenlerdir" buyurmu..tu. Allah'..n en sevdi..i kulu olabildik mi ?
Diyorum ki ; ben hepinizi seviyorum. Türkü de Kürdü de, beyaz.. da siyah.. ha, zengini de
fakiri de, ülkemi de ülkemin bütün insanlar...... da hepsini seviyorum... Peki ya siz ? Siz de
seviyor musunuz ?
-32- www.mevlana.org.tr
Yüce dinimiz ..slam, semavi dinlerin sonuncusu olup inanan insanlar..; karde..lik, birlik, beraberlik,
inanç, ibadet, ahlak vb. manevi ba..larla birbirine ba..lam........r. Zira inananlar sadece kan ba....yla de..il,
Kur’an-.. Kerim’in “Mü’minler ancak karde..tirler. Öyleyse karde..lerinizin aras...... düzeltin. Allah’a kar....
gelmekten sak......n ki size merhamet edilsin.” [1] ifadesiyle, gönül ba....yla da birbirlerine ba..........rlar.
Görüldü..ü üzere, yeryüzünün her neresinde ya....yorlarsa ya..as..nlar, renkleri, ..rklar.. ve dilleri ne
olursa olsun, bütün mü’minler karde..tirler ve aralar..nda karde..lik hukuku geçerlidir.
..slam dini ilk geldi..i andan itibaren kavmiyetçili..i, ..rkç.........., s......f farkl.............. ortadan kald......p,
insanl....a ..slam karde..li..ini sundu. ..htilaflar.. ittifaka, dü..manl..klar.. dostlu..a çevirdi. Nefret tohumlar..
yerine ülfet ve muhabbet tohumlar...... ekti. Dinimiz, bu karde..lik hukukunu korumak ve sa......kl.. bir
..ekilde devam...... sa..lamak için bir tak..m sorumluluklar ve ilkeler ortaya koymu..tur.
Mü’minlere aralar..nda Allah’..n selam...... yaymak, ziyaretle..mek, hediyele..mek, infakta
bulunmak, yard..mla..mak, payla..mak ve fedakarl..k yapmak gibi güzel davran....lar.. tavsiye ederken; kin
ve dü..manl......, g..ybet etmeyi, yalan söylemeyi ve yalanc.... ..ahitlik yapmay.., haks..z kazanç elde etmeyi,
insanlar.. alaya al..p kötü lakapla ça....rmay.., darg..nl..k ve küskünlük gibi karde..li..e zarar verecek, birlik ve
beraberli..i bozacak her türlü kötü söz ve davran...... da kesinlikle yasaklam........r.
TASAVVUF..VAKFI..
GAZ..EM......TEMS..LC............
..
“EY..ALLAH’IN..KULLARI!..KARDE....OLUN…”
-33- www.mevlana.org.tr
Mekke’den Medine’ye hicret eden Muhacirler ile Medine’de bulunan Ensar aras..nda
gerçekle..tirilen ..slam karde..li..i, yeryüzünde e..ine rastlan..lmayacak fedakârl..klarla gerçekle..mi..tir. O
gün onlar, ..slam karde..li..ine ne kadar muhtaç idi ise, bugün bizler de fazlas..yla muhtac..z. Dün Medineli
Ensar; mallar......, topraklar...... ve ailelerini b..rak..p göç eden Muhacirlerin ihtiyaçlar...... nas..l kar....lad.. ise
bugün de bizler mümin karde..lerimizin ihtiyaçlar...... o ..ekilde kar....lamaya çal....mal......z.
Nitekim Sevgili Peygamberimiz bir hadislerinde ..öyle buyurmaktad..r: “Müslüman Müslüman..n
karde..idir. Ona zulmetmez, onu dü..mana teslim etmez. Din karde..inin ihtiyac...... kar....layan..n, Allah da
ihtiyac...... kar....lar. Kim bir Müslümandan bir s......nt...... giderirse Allah da k..yamet gününde onun
........nt..lar..ndan birini giderir. Bir Müslüman..n ay.......... örtenin, Allah da k..yamet gününde ay..plar......
örter.”[2]
Müslüman, ba..ta mümin karde..leri olmak üzere bütün insanlar..n hakk..na sayg.. gösteren ve onlara
zarar verecek davran....lardan sak..nan kimsedir. Bu sebeple, kendimiz için sevip arzulad..........z ..eyleri
mümin karde..imiz için de arzu etmek suretiyle Rabbimizin ve birlikte ya..ad..........z insanlar..n r..zas......
kazanmal.. ve aram..zdaki karde..li..i en ulvi noktaya ç..karmal......z.
Ayn.. dine inanm...., ayn.. k..bleye yönelmi.., ayn.. peygambere ümmet olmu.. ve ayn.. kitab.. kutsal
kitap olarak kabul etmi.. bizlerin birbirimizden ayr..lmas.. asla dü..ünülemez. Be.. vakit namaz k..lmak için
camiye gidip omuz omuza nas..l saf tutup kenetlenerek Rabbimize yöneliyorsak, sosyal hayatta da
birbirimize öyle kenetlenmeliyiz.
Birbirimizin ay..plar...... ara......rmak, birbirimizi s......nt..ya dü..ürecek tav..rlar tak..nmak yerine,
içimizdeki muhabbeti peki..tirecek, gönlümüzü birbirimize açacak prensipleri hayat......za
aktarmal......z. Bu sebeple haset, kin, dü..manl..k gibi dinimizin yasaklad...... çirkin davran....lar.. bir
tarafa b..rakmal.., merhamet, ..efkat, muhabbet, dostluk gibi güzel davran....lar.. ya..ant..........n bir
parças.. haline getirmeliyiz. Çünkü biz Müslüman..z, Müslümana yak....an da budur.
Yaz...... Peygamber Efendimizin ça..lar ötesinden bizlere seslendi..i ..u hadisiyle bitiriyorum.
______________________
[1] Hucurat,/10
[2] Buhari, Mezalim, 3
[3] Müslim. Birr, 30
"Birbirinize haset etmeyin,
kin tutmay..n.
Ba..kalar......n ay..plar...... ara......rmay..n,
konu..tuklar...... dinlemeyin,
mü..teri k............rmay..n.
Ey Allah'..n kullar.. !
Karde.. olun." [3]
-34- www.mevlana.org.tr
PEYGAMBER..EFEND......Z’......(s.a.v)..KARDE............VE..SADAKAT....
-35-
www.mevlana.org.tr
Karde.. sözcü..ü, yeryüzünün bütün dillerinde var olan ve s..cakl......, sevimlili..i ifade etti..i gibi
ana baba bir, ana bir baba ayr.. veya baba bir ana ayr.. ki..ileri anlatan ortak bir kavramd..r. ..slam dininin
temel referans kaynaklar.. olan Allah kelam.. Kur’an ile Peygamberimizin sünneti ve hadisleri, bu
bilinen ve her dilde ortak olan anlam.. yan..nda karde..li..e daha farkl.., daha vurucu, insanl..k ailesi için
daha çok üzerinde durulmas.. ve vurgulanmas.. gereken anlamlar yükler. Bu karde..li..i en güzel ..ekilde
anlatan, Peygamber Efendimiz (s.a.v)’den nakledilen hadis-i ..eriflerdir.
"Birbirinize s..rt çevirmeyiniz. Birbirinize kin tutmay......z. Birbirinizi k..skanmay......z. Birbirinizle
dostlu..unuzu kesmeyiniz. Ey Allah'..n kullar.. karde.. olunuz." (Müslim ..hya'u Ulum'id-Din Huccetü'l-
..slam, ..mam Gazali, cilt. 2, s.407) Din karde..li..inin ve üstün niteliklere sahip mümin olman..n sünnet-i
seniyye ve hadis-i ..eriflerden ö..rendi..imiz baz.. temel esaslar..........öyle s..ralamak mümkündür: Her an
karde..leriyle bir ve beraber olmak, Kur’an ve sünnete s..ms...... sar......p ba..lanmak, sadece Allah’tan
yard..m dilemek, aradaki dostlu..u en üstün seviyeye ç..karmak, cömertlikte en yüksek dereceye
varmak, her türlü davran....ta sadece Allah’..n r..zas...... gözetmek, karde..inin s......nt..lar...... giderip onu
ho..nut edip sevindirmek, iyilik ve takvada yar....mak, birbirini iyice bilip tan..mak, birbirine yard..mc..
olmak, s..la-i rahmi yerine getirme, kötü hallerinden dolay.. karde..ini ikaz edip iyiye yöneltmek, iyi
geçim ehli olmak, insanlara kar.... güzel davran....lar sergilemek, güzel ahlak sahibi olmak...
..slamiyette karde..li..in vazgeçilmez bir parças.. olan sad..k olmak yani sadakat hakk..nda,
Hz.Muhammed (s.a.v) ve Sahabe-i Kiram’..n ya..ant......nda çok güzel örnekler mevcuttur. Sadakat,
sevdi..i ve ba..land..........ahsa benzemek, bütün varl.......... ona adamak ve âdeta kendi varl.......... sevdi..inin
varl......nda yok bilmektir.
Hz. Muhammed (s.a.v) 23 y..ldan ibaret olan nübüvvet döneminde azmetmeseydi ve davas..na
sad..k olmasayd.. on dört as..r sonra ne ..slamiyet bilinirdi ne de Peygamberimizin ad.. an......rd... Allah'..n
inayetiyle hayat..ndaki tüm engelleri a............r. Mekke`deki mü..rikler her defas..nda Hz. Muhammedi
davas..ndan vazgeçirmeye çal..........; fakat hiçbir zaman ba..ar...... olamam....lard..r. Kurey..li mü..rikler, Hz.
Muhammed`in azim ve sebatla insanlar......slama davet etti..ini görünce ona engel olmak için harekete
geçmi..lerdir. Bir gün Ebu Talib`in yan..na giderek “ Ebu Talib! Ye..enin tanr..lar......za hakaret etti.
Dinimizi kötüledi. Bizim ak..ls..z oldu..umuzu babalar..........n, dedelerimizin sap..k yoldan gitmi..
olduklar...... söyledi. ..imdi sen ya onu bunlar.. yapmaktan vazgeçir ya da himayeden vazgeç… “
demi..lerdir. Bunun üzerine Ebu Talip Peygamberimize her ..eyi anlatm.... ve kendisinin de çok zor
durumda kald.......... ifade etmi..tir. Peygamberimiz de davas..na sadakatini göstererek “ Bu i..ten
vazgeçmem için Güne..'i sa.. elime, Ay'.. da sol elime verseler dahi Allah bu dini üstün k......ncaya kadar
veya ben ölünceye kadar vazgeçmeyece..im. “ demi..tir. ..slam dininin Peygamber Efendimizden sonra
ikinci büyük ..ahsiyeti Hz. Ebû Bekir (r.a.) Efendimiz de ..slam davas.. u..runda e..siz bir fedakârl..k
örne..i ve sadakat timsali olmu..tur. ....te Hz. Ebû Bekir’i eri..ilmez bir mertebeye yükselten s..r budur.
Ona “S..dd..k” dedirten vasf.., Resûlullah’a olan bu e..siz sadakat ve ba..................r. Resûlullah’..n söyledi..i
her ..eye ne kadar ak..l almaz dahi olsa tereddütsüz inan...... ve iman edi..idir. Onun bu vasf......, Resûlullah’a
ilk duydu..unda iman etmesi gösterdi..i gibi, Miraç mucizesini tasdiki de ispat etmektedir. Resûlullah
bir gece Cebrail’le birlikte Mekke’den Mescid-i Aksâ’ya, oradan da Allah’..n izniyle yüce
âlemlere götürülmü.. ve ayn.. gece dönmü..tü. Ertesi gün bu e..siz mucizeyi mü..riklere haber vermi..,
fakat mü..rikler inanmam....lard... Hatta birtak..m yeni Müslümanlara bile Miraç mucizesinin kabulü a....r
gelmi..ti. Bu Müslümanlar do..ruca Hz. Ebû Bekir’e gittiler: “Yak..n ve samimi dostunun
anlatt..klar..ndan haberin var m..?” dediler, “Bu gece Mescid-i Aksâ’ya gitti..ini, orada namaz k..ld..........,
geçmi.. peygamberlerle görü..üp göklere ç..kt.......... ve döndü..ünü anlat..yor.” Hz. Ebû Bekir sadece bir
..eyden emin olmak istiyordu: “Bunu o mu söylüyor? Siz bu anlatt..klar.......... kendisinden mi
duydunuz?” “Evet,” dediler, “kendisinden duyduk.” Hz. Ebû Bekir hiç tereddüt etmeden hemen ..u
cevab.. verdi: “O söylediyse mutlaka do..rudur. Ben ona ve Allah’tan getirdi..i her ..eye iman etmi..im.”
Daha sonra hemen Peygamber Efendimizin yan..na gidip, Miraç’.. bizzat kendisinden dinlemek istedi.
Resûlullah bu büyük mucizeyi anlat..nca, Hz. Ebû Bekir ..öyle dedi: “Yemin ederim ki, sen do..ru
söylüyorsun. Çünkü sen Allah’..n Peygamberi'sin. Ben buna bir kere daha ..ehadet ederim.” Bunun
üzerine Peygamber Efendimiz kendisine iltifatta bulunarak: “Ey Ebû Bekir, sen zaten S..dd..k’s..n.”
buyurdu ve bundan böyle bu unvan, k..yamete kadar ..erefli bir vas..f olarak Hz. Ebû Bekir’in ad..yla
birlikte an..lmaya ba..land... Peygamber Efendimiz (s.a.v) ya..am.. boyunca bir kez olsun birisinin
kusurunu ara......rmam...., kendisini öldürmek isteyenlere, hakaret edenlere merhamet etmi..,
dü..manlar...... affetmi.., affetmekle kalmam.... onlara ..eref ve de..er vermi..tir. Sevgili’nin yolunda
olmakla, hatta onun yapt..klar......n biraz...... olsun yapma niyetinde olmakla bile herhalde ..u ahir
zamanda ‘sad..k’ kimselerin aras..na girmek mümkün olabilir. Allah cümlemizi sad..klardan eylesin...
-36- www.mevlana.org.tr
Kar-de... ..ki hece tek gövde dev bir a..aç gibi... ..slam’d..r varl..........n sebebi. "Mü'minler ancak
karde..tirler."(hucurat:10) ayetine s..ms...... sar..........r kökleri. Beyaz..-siyah.., kölesi-efendisi, zengini-fakiri,
kad...... -erke..i yoktur bu karde..li..in. Ondand..r ki s....amayacak hiçbir ..ey yoktur bu iki hecenin
gölgesine. Dallar.. adeta bir renk cümbü..üdür, etnik ve kültürel zenginlikler renk verir yapraklar..na.
“Ey Allah’..n kullar.. karde.. olunuz.” kelam......n muhatab.. olmaya çabalamakla ç..........r yola. “Kul
olma” meselesinde bulu..ur gönüller. Maddi-manevi öyle bir ba.. ile dü..ümlenir ki kalplerimiz birbirine,
dünyan..n neresinde olursan..z olun köklerinizi hat..rlat..rlar size. Damar damar çekilirsiniz kendisinden
ne..et etti..iniz köklere do..ru. Kopamaz, kaybolamazs......z. Öyle bir ..eydir ki bu heva ve heveslerinizde
yitip gitmenize engel olur. “Kusur eden benimdir, 'Mü'min mü'minin aynas......r.'“ deyip kusuru
kendisinde arayand..r, öyle de incedir karde..lik ruhu. Ötelerden gelen bir muhabbetin in..aas......r bu
karde..lik. Ötelerin tad.. vard..r sohbetlerinde.
Hadiste “Sizden biriniz kendisi için istedi..ini Müslüman karde..i için istemedikçe iman etmi..
olmaz.” deniyor yani karde..lik di..erkâml..kt..r. Bir di..erinde ise “Müminin mümine kar.... durumu bir
parças.., di..er bir parças...... s..ms...... kenetleyip tutan binalar gibidir.” (Buhari,Müslim,Tirmizi) buyrulur.
Yani karde..lik dayan....mad..r, payla..mad..r, haliyle hallenmedir. Birimizin sevinci sevinç kayna........z,
hüznü bizim de kederimiz olur. Hüznüne sebep olan ..eye kar.... gücümüz yetti..ince beraber sava........z,
elimizden bir ..ey gelmiyorsa seccademizin üzerinde gözya.... ak..........z.
TASAVVUF....VAKFI........ZM....T....TEMS....LC....L................
KAR-DE....:........K........HECE....TEK....GÖVDEL....K....A....AÇ....
-37- www.mevlana.org.tr
Ne diyordu Habibullah? “ Müminler birbirlerini sevmekte, birbirlerine ac..makta ve birbirlerini
korumakta bir vücuda benzerler. Vücudun bir uzvu hasta oldu..u zaman di..er uzuvlar da bu sebeple
uykusuzlu..a ve ate..li hastal....a tutulurlar.” (Buhari,edep 27)
Hz. Peygamber(s.a.s) muazzam bir te..bih ile anlatm.... bize karde..li..i. Bu hadisi ..erif üzerine biraz
dü..ünecek olursak hayatta varl..klar..n hemen hepsinin birbirlerine muhalefeti mümkün iken bir vücudun
azalar.. için bu söz konusu olamaz. Yani vücudun azalar.. hep birlik içindedir hiçbir zaman birbirlerine
muhalefet etmezler. Bir azan..n yapt...... i..i di..eri engellemez bilakis yard..mc.. olur.
Vücudun herhangi bir azas..na gelen darbeye kar.... bütün vücut refleks halini al..r. O darbeyi veya
tehlikeyi bertaraf etmek için bütün azalar adeta ortak bir tav..r tak......rlar. Yak..n bir darbe veya tehlike
esnas..nda ak..l onu bertaraf etmek için planlar kurar, gözler dört aç......r, kulaklar pür dikkat kesilir, el ve
ayak kaslar.. kas......r, yumruklar s..........r, kalp at....lar.. artar, nefes soluklar.. h..zlan..r, vücutta terleme
meydana gelir…
Vücudun bir azas.. hastalan..r veya yaralan..rsa di..er azalar adeta bunun yas...... tutarlar. Bunu da
uykusuzluk, i..tahs..zl..k, titreme, yorgunluk, halsizlik... ..eklinde yans......rlar. Hani diyor ya ayette “Onlar
birbirlerine kar...... ..efkatli, merhametli ve alçak gönüllüdürler.” (Maide 54) i..te bu ayet ve Hz.
Peygamberin s.a.v. sözünden edindi..imiz sevmek, ..efkat etmek ve korumakt..r karde..lik ölçülerimiz.
Ba..sa ba.., gövdeyse gövde verilir karde.. için. Çünkü karde..lik ALLAH (C.C.) için!
Hatta geni..lik kazanmal.. ufkumuz. Müminler karde..imiz, mümin olmayanlar karde.. aday......z. ....te
böyle geni.. yürekle bakmal.. meseleye. Öyle kocaman bir kalp ki kay..ts..z de..il olan bitene. Ama eliyle,
ama diliyle, ama kalbiyle haz..r karde.. için. Bazen yaslanacak bir omuz sadece…
Hani aziz ve celil olan Allah buyuruyor ya “ Günah ve haddi a..mak üzere de..il, iyilik ve takva
üzerine yard..mla........z “ (Maide/2) Sonra Rahmet Peygamberi s.a.v. Hazretleri sesleniyor ümmetine “
Müslüman karde..i için, ona fayda sa..lamak üzere ad..m atan kimseye Allah yolunda cihat etmi..lerin
sevab.. vard..r. “
..imdi söyler misiniz etraf..na bu ..ekilde bakan bir kimse kimi hor, hakir görebilir? O kimse
kocaman yüre..i ile herkesi kucaklamaz m..? Dua ile karde..ler…
-38- www.mevlana.org.tr
Resulullah (s.a.v) ..öyle buyurdu: ‘’..nsanlar..n Allah kat..nda en makbulü ve O’na en yak..n olan..,
önce selam verendir.’’ (Tirmizi) hadis-i ..erifine binaen ‘’Selamun aleyküm.’’
..slam’..n getirdi..i sosyal anlay.... sevgi zeminine, karde..lik ve ho..görü eksenine oturmakta.
Toplumda e..itli..in zeminini haz..rlayan bu anlay.... be..eriyete, insani haklara sahip olarak hür do..up
hür ya..aman..n hazz...... ya..atm........r. Resullullah Efendimiz Cahiliye diye nitelenen toplum içinden,
vahyin ..........nda, Cenab-.. Zülcelal’in i..aretleriyle, yard..m ve lütfuna s......narak, adeta engin bir ‘’kalp
....çili..i’’ ile bu toplumu in..a etmi...
‘’Arap’..n Arap olmayana üstünlü..ü yoktur, üstünlük ancak takva iledir.’’ ölçüsünü yüreklerde
peki..tirerek Arap Ebubekir, Fars Selman, Rum Süheyl, Habe..li Bilal el ele tutu..mu.., ümmeti
olu..turmu..tur. Resullullah Efendimiz ‘’..slam, bir toplum in..a ederse böyle eder.’’hükmünü tarihe
kaz.........
Efendimiz (s.a.v) ‘’Hepiniz Adem’in çocuklar..........z, karde.. olun. ‘’ buyurdu. Ebu Cehil, “Bu
yeni ça...... bana hangi mevkii uygun görüyor, bana ne vaad ediyor?” diyerek yan..na gelince “Bilal’e ne
vaat ediyorsa onu.” diye cevap verdi. “Köleyle efendisine ayn......eyi vadeden din, olmaz olsun!” diyen
Ebu Cehil, kap..da kald.. ve gerçekten karde.. olmak isteyen ve bunun gereklerini göze alan niceleri,
saadete dünyadayken erdi. Temiz olan ve temizleyen Nebi’nin sünnetinin dünyada saadet, ahirette r..za
ve cennet oldu..unu bildik.
Yesrib’i ‘’Nurlanm...... ..ehir’’ yapan Nebi, iç harpten Asr-.. Saadet üreten Nebi! Köleden
Komutan, farkl.. günahlarla kirlenmi.. kuma..tan cennet bahçeleri kuran hidayet güne..i! Di..imizi
temizlemeyi, elbisemizi temizlemeyi; akl.......... ve kalbimizi, mescidimizi, yolumuzu, yönetimimizi,
nesillerimizi temizlemeyi her alandaki temizli..i bize ö..reten ey Tahir! Dünümüzü, yar..............
unutmadan “misafir bu günümüzü” anlat. Bize yine halife olu..umuzu, e..ref-i mahluk olu..umuzu anlat.
Bizi önce insanl..........za, oradan da Rabbimize miraç ettir. Ya Sahibe’l Miraç.
-39- www.mevlana.org.tr
Allah’.. Teala, Kur’an-.. Azim’de buyurmu..tur. “Peygamber, müminlere kendi nefislerinden daha
evlad..r.” (Ahzab Suresi,6.Ayet) Bizler Efendimiz'i (s.a.v) ve ümmeti nefislerimizden daha çok
sevmedikçe iman......z kemale ermez. Bugün biz yine karde..li..i özlüyoruz. Ey ferasetin ..ah..! ..slam
ümmetine ne oldu? Ne oldu ki, birbirimize dü..man olduk, birbirimizle sava....yoruz, birbirimizi
öldürüyoruz ve camileri bombal..yoruz? Bu ac..lar, zulümler, ..zd..raplar, i..galler nedir? O açl..k ve
sefalet nedir? Ülkeler y......ld.., medeniyetler y......ld.., devletler, milletler y......ld... Demek karde..lik
duygusu y......ld..…
Be..er türü ‘’insans..zla..............yor.’’ ..nsan sadece bilgisayar modeli misali bilgi yüklü ruhsuz
varl..klar haline dönü..türülüyor. ‘’ ..slam dini varolu..tur.’’ hakikatini unuttuk. Allah’..n ipine s..ms......
sar..lmak, senin ayak izlerini takip etmek yerine dünya hayat..ndaki oyunun birer parças.. olduk. ..man..n
....rr..nda olan tevhidi idrak edemedik. Mümin olman..n s..rr..nda karde..lik vard..r. Muhammed ümmeti
tevhide inananlard..r. Tevhid nuru sayesinde karde..lik ya..an..r ve hakiki mümin olarak vahdet
denizinde kayboluruz ve ümmeti Muhammed oluruz.
Üstad..m Mustafa Efendi’nin anlat......yla; birbirlerine suizan, kin besleyen topluluklar önce üzüm
salk......ndaki taneler gibi karde..li..in tesiri alt..nda ö..ütülürler ve daha sonra bir olurlar. Salk..mdaki
üzümler birdir ama tatlar.. farkl......r. Kimi koruk, kimi lezizdir. Ezildikleri zaman koruk olanlar..n
eksikli..i tatl..lar..n aras..nda kaybolur ve ortaya nefis bir ....ra ç..kar. Medineli Müslümanlar da iman
potas..nda ezilip ö..ütülünce koruk olanlar..n tad.. öbürlerine kar........ ve ortaya leziz bir karde..lik ....ras..
....kt... Tek ba....na koruk olan üzüm, insan..n a.......... burar. Ama kesret içinde vahdeti bulup birli..e talip
oldu..unda o beraberlik koruk tad..ndaki üzümleri eritip toplumsal bir lezzet k..vam.. olu..turur. Tek
ba....na bir anlam ifade etmeyecek pek çok insan, ayr.. tat ve kokusu ile birli..in içinde yerini al..r.
Hz. Peygamberimiz ..öyle buyurmu..tur, ‘’ Birbirlerini sevmekte, birbirlerine ac..makta ve
birbirlerine ..efkat etmekte müminlerin durumu bir bedene benzer. O bedenden bir organ hastalan..rsa
di..er organlarda uykusuzluk ve humma(ate..lenme) gibi sebeplerle ondan etkilenir.’’ Bütün
Müslümanlar bir beden, bir aile, bir karde.. olmadan di..er müminlerin ac..lar......n duyulmas.. mümkün
de..ildir.
Karde..lik bombalar kuca....nda, yanarken ocaklar; sofrada her lokmay.. sorgulamakt..r. Karde..lik
evlatlar..........n gözlerinde katledilen canlar.. ya..amakt..r. Karde..lik kilometrelerce ötelerde dahi ya..anan
vah..etin o anda teninize zuhur etmesidir. Karde..lik hüsn-ü zanna bayrak açmakt..r. Karde..lik sonsuza
uzanan saadete ermek için beraber Allah r..zas.. aramakt..r…
Ve dua etmektir…
Ya Rabbi!
Resullullah ile yap..lan bu hasbihal hürmetine,
Ümmeti-i Muhammed’in hidayetini ali eyle.
-40- www.mevlana.org.tr
-41- www.mevlana.org.tr
Vücudumuzun en hayati organ..; a......n,
sevginin merkezi, maneviyat..n timsali kalp…
Son y..llarda, teknolojinin geli..mesi ve ya..am ko..ullar......n mevcut halini almas..yla beraber bütün
dünyada oldu..u gibi ülkemizde de kalp ve damar hastal..klar...... çok s..k i..itir olduk. Stres, yo..unluk ve
yorgunluk, bir yandan çe..itli hastal..klar.. da beraberinde getirir oldu. Bu say......zda kalp
hastal..klar..ndan bahsetmeye çal....aca....m. Kalbimiz çe..itli nedenlerle vücudumuza gerekli oksijeni ve
dokulardaki beslenmeyi sa..layamad......nda, kendinde ve di..er baz.. organlarda bir tak..m bozukluklar
ortaya ç..kmaya ba..lar. Kalp hastal..klar.., gizli kalabildi..i gibi; a......, çarp..nt.., nefes darl......, morarma,
ödem, bay..lma(senkop), ba.. ve ense a......lar.. gibi çe..itli ve ciddi belirtiler de verebilir. Ayr..ca yukar..da
bahsetti..im ya..am ko..ullar......n yan..nda ki..ide; hipertansiyon, kanda yüksek kolesterol bulunmas.. gibi
nedenler de kalp hastal..klar...... tetiklemektedir. Genel olarak kalp hastal..klar......n ba....nda, koroner arter
hastal...... dedi..imiz, kalp kas..na gerekli oksijen ve besin maddelerini ta....yan damarlar..n, baz..
nedenlerle olumsuz etkilenmesi sonucu olu..an hastal..k geliyor. Çe..itli faktörlerle damar yüzeyinin
sertle..mesi, daralmas.., bozulup pürüzlü bir hal almas..yla kalp kas..na gelen kan miktar.. azal..r. Bu
pürüzlü yüzeyler zamanla p..ht.. olu..umuna ve bu p..ht..lar da zamanla kan ak.......... engelleyip damar
....kan..kl..klar..na sebep olabiliyor. E..er koroner arterler aniden t..kan..rsa, kalbin o bölgesine kan ak......
kesilir. Bu durumda gö..üs a.......... ve a..........n devam..nda da kalp krizi denilen tablo olu..ur.
En s..k duyulan kalp hastal..klar..ndan biri de aritmilerdir (kalp ritim bozukluklar..). Atriyal
fibrilasyon klinikte en s..k kar....la....lan aritmidir. Romatizmal kalp hastal......, hipertansiyon, kalp
yetmezli..i gibi yap..sal kalp hastal..klar.., atriyal fibrilasyon geli..imi için önemli birer risk faktörüdür.
Kalp kapak hastal..klar.. ise kalp kapakç..klar......n yetersizli..i veya kapal.. olmas..yla ortaya ç..kar.
Kalp kapak rahats..zl..klar.., kalbin yükünü artt..rd......ndan ileri dönemlerde kalbe kal...... veya geri dönü..ü
zor zararlar verebilmektedir. Damar hastal..klar..; anevrizma(büyük damarlar..n geni..lemesi),
arterioskleroz(damar t..kan..kl..klar..), karotis(beyni besleyen beyin damarlar..ndaki darl..k anlam..na gelir
ve genellikle kalp hastalar..nda s..kl..kla görülür) ismi verilen hastal..klard..r.
Tan.. konmas..na yard..mc.. olmas.. amac..yla hastaya önce aile geçmi..i ve ya..am ..eklinin nas..l
oldu..u sorulur. Daha sonra kolesterolü ölçmek için kan tetkikleri yap......r. Elektrokardiyogram (EKG)
çekilir. EKG ayn.. zamanda ritim bozukluklar...... ve hastan..n önceden veya yak..n zamanda kalp krizi
geçirip geçirmedi..ini tespit eder. Son olarak birçok hastal..kta oldu..u gibi kalp hastal..klar..na
yakalanmadan önce de korunma yollar..na ba..vurulmal......r. En az..ndan olu..abilecek riskleri azaltmak
gerekir. En do..ru yol göstericimiz olan Peygamber Efendimizin (sallallahu aleyhi ve sellem) koruyucu
hekimli..e önem verdi..ini belirtmek isterim. Bunun için yap..lan düzenli egzersiz, ki..inin kilosuna ve
beslenmesine dikkat etmesi ve kan bas..nc...... artt.......... stres, üzüntü gibi etkenlerden uzak durmas..
gerekmektedir. Ve a..k… Bir kalp sevgiyle, moralle, karde..lik duygular..yla da iyile..me gösterir
elbette. Bir güler yüzün ilaçtan daha tesirli oldu..unu dü..ünenlerdenim. Dua ile...
Eslem SARIGÜL
-42- www.mevlana.org.tr
-43- www.mevlana.org.tr
OSMANLI'DA HELVAHANE
Ye kebab.. biberlice
..ç ..erbeti amberlice
Ba..ka bir güzel taamd..r
Kaday..f da ..ekerlice
[ANON..M]
Osmanl.. Saray..nda saray a......lar.. içinde tatl......lar ayr.. bir s......f olu..turuyordu. Peki Osmanl..
Saray..nda tatl..lar..n sadece helvahanede yap..ld.......... ve büyük a......lar..n yan.. s..ra mutfakta bir de
hekim çal................ biliyor muydunuz? Helva, macun, reçel, ..urup ve her türlü tatl...... haz..rlamakla
kalmayan bir helvac.. ayr..ca hekim ba........n verdi..i reçeteleri uygulayarak ilaç üretimi de
yap..yordu.
Helva ve baz.. macunlar..n zay..f bünyelilerin sa..........na iyi geldi..i dü..üncesine o kadar sahip
............yordu ki a......lar ellerinden ç..kan bin bir lezzetli tatl..lar.. yaparken muhakkak hekimlerin
tavsiyesi do..rultusunda çal......yordu. Tatl......lar..n bulundu..u daireye "Helva Oca...." denirdi. 6 usta
ile 100'den fazla ç..rak çal......rd... Amirleri s..ras..yla helvac.. ba...., çe..nici ba.... ve ho..afç.. ba....yd...
Bugün Topkap.. Saray..nda mutfak e..yalar......n sergilendi..i yer helvahanedir. Porselenlerin
sergilendi..i bölüm ise çe..itli macunlar..n yap..ld...... yerdir. Helvahanede büyük kazanlar içinde
macunlar yap......rd... Y..lda bir kere yap..lan bu geceye "Ot Gecesi" denir, macunlar yap......rken
hokkabazlar oynar, hayalbazlar Karagöz gösterir, saz tak...... çalard... Nane, dar..fülfül, gül,
havl..can, gelincik macunlar.. yap......rd... Macunlardan yeteri kadar padi..ahlara gönderilir, kalan.. da
saraydaki görevlilere da............rd...
Helvahanede vücudun a......yan bölgelerini ovmak için "Hazine Ya...." , saçlar..n beslenmesi
için "Zülüf Ya...." da yap......rd... Kanuni Sultan Süleyman zaman..ndan kalma bir gelenek olarak her
....l Ramazan Ay......n 15'inde da........lan baklava da burada yap......rd... Da........m on ki..iye bir tepsi
olarak hesaplan..rd... Osmanl..'n..n son döneminde yap..lan tatl..lar ve macunlar devlet büyüklerine
para kar............nda sat..lmaktayd... Helvahanede ilaç üretimi de yap..lmaktayd... ..laçlar ço..unlukla
bitkiseldi. Sarayda yap..lan helvalar..n baz..lar.... ..unlard..r: Gaziler Helvas.., Tahin Helvas.., Koz
Helvas.., Keten Helvas.., ..rmik Helvas.., Un Helvas.., Peynir Helvas.....
SICAK TAH..N HELVASI
MALZEMELER:
1 paket tahin helvas.., 1 adet portakal, 1
adet elma, 1 adet mandalina, 2 yemek ka........ bal,
1 su barda.... çekilmi.. ceviz içi.
YAPILI..I:
Helvay.. çatal yard...... ile ezin. Is..ya
dayan..kl.. orta boy bir kaba ezdi..iniz helvay..
bo..alt..n. Orta .......... f......nda 15-20 dk. pi..irin.
........nca soyup dilimledi..iniz meyveleri üzerine
dizin. Bal.. da üzerine dökün. Ceviz serpip s..cak
servis edin.
AF..YET OLSUN.
-44- www.mevlana.org.tr
“Ya Rabbi niyet ettim günlük virdimi çekmeye”
ÜÇ ..HLÂS B..R FAT..HA
Ya Rabbi Peygamber Efendimiz (sallallahu aleyhi ve sellem) hazretlerinin ruhuna ve bütün
Peygamberler Efendilerimizin ruhuna, Cihar-.. Yar-i Güzin Efendilerimiz Ebubekir-i S..dd..k, Ömer-ul
Faruk, Osman-.. Zinnureyn, Ali-yel Murtaza (rad..yallahu anh) Hazretlerinin ruhlar..na, A..ereyi
mübe....erenin evlad.. Rasulullah, zevceyi Rasulullah, ..mam-.. Hasan, ..mam-.. Hüseyin yetmi.. iki ..ühedan..n
ve bütün ..ühedan..n, tüm ashab-.. Rasulullah hazretlerinin ruhlar..na, imam......z ..mam-.. Azam Ebu Hanife,
..mam-.... ..afii, ..mam-.. Maliki, ..mam-.. Hanbeli ve bütün mezhep imamlar......n ruhlar..na hediye eyledim
vas..l ve hissedar eyle ya Rabbi.
ÜÇ ..HLÂS B..R FAT..HA
Ya Rabbi Pirimiz Seyyid Abdülkadir Geylani, Seyyid Ahmed-er Rufai, Seyyid Ahmed-el Bedevi,
Seyyid ..brahim Dusiki, ..eyh Ebu’l Hasan-el ..azeli, ..ah-.. Nak..ibend-i Muhammed Bahaddin, ..ah-..
Mevlana Celaleddin-i Rumi, ..ah-.. Hac.. Bekta..i Veli, Hac.. Bayram-.. Veli, Mehmet Muhyiddin Üftade
hazretlerinin ve tüm Pir Efendilerimizinde ruhlar..na hediye eyledim vas..l ve hissedar eyle ya Rabbi.
ÜÇ ..HLÂS B..R FAT..HA
Ya Rabbi bütün geçmi.. Mür..id-i Kamillerin, Velilerin, Evliyalar..n, Dervi..lerin, Müminlerin ruhlar..na,
Üstad......z Bay..nd..rl.. Hac.. Mustafa ÖZBA.. Efendinin ruhaniyetine ve ya..ayan bütün Mür..id-i
Kamillerin, Velilerin, Evliyalar..n ruhaniyetlerine, bütün dervi.. karde..lerimizin ve ümmeti Muhammed’in
ruhaniyetlerine, Turuk-i aliyeden, Akrabay-.. taallukat......zdan geçenlerin ruhlar..na hediye eyledim vas..l
hissedar eyle ya Rabbi.
100 defa “Sübhanallahi ve bihamdihi, Sübhanallahi’l azim ve bihamdihi esta..firullah el azim”
100 defa “La ilahe illallahu vahdehu la ..erike leh, lehu’l mülkü ve lehu’l hamdü ve hüve ala külli
..ey’in kadir.”
100 defa “Allahümme salli ala seyyidine Muhammedin ve ala âli seyyidine Muhammedin ve sahbihi ve
sellim.”
100 defa “Kul hüvallahü ehad. Allahüs samed. Lem yelid ve lem yûled. Ve lem yekül lehû küfüven
ehad.”
100 defa “La ilahe illallah” (Tevhid en az yüz defa, yetmi..bine kadar ço..alt......r.)
Okunabildi..i kadar Kuran okunur, dua edilir.
Yukar..da tarif edilen dersi günde en az bir sefer yapmak gerekir. E..er daha fazla yapmak isterse sabah
ak..am yap..labilir. Daha da fazla yapmak isterse istedi..i kadar yapabilir. Efdal olan.. az da olsa devaml..
oland..r.
Her sabah ve ak..am namaz..ndan sonra dünya kelam.. konu..madan, 7 kez “Allahümme ecirni mi’nen
nar” 7 defa “Hasbinallahu ve ni’mel vekil” okunur.
Her namazdan sonra, namaz tesbihat.., 33 defa “Sübhanallah”, 33 defa “Elhamdülillah”, 33 defa
“Allahu Ekber” 1 defa “La ilahe illallahu vahdehu la ..erike leh, lehu’l mülkü ve lehu’l hamdü ve hüve ala
külli ..ey’in kadir” ve 300 defa “La ilahe illallah” (Tevhid en az üçyüz, be..bine kadar ço..alt..labilir.)
GÜNLÜK V....RD
-45- www.mevlana.org.tr
..bn Abbas (rad..yallahu anh) Rasulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) in ..öyle buyurdu..unu
rivayet etti. Kim “SÜBHANALLAH.. VE B..HAMD......, SÜBHANALLAH..’L-AZ..M VE B..HAMD......
ESTA......RULLAHE VE ETUBU ..LEYH “(Allah’.. hamd ile tesbih ederim, ..an.. yüce Allah’.. tenzih
ederim. Allah’tan ma..firet talep eder ve ona dönerim.)derse amel defterine hemen yaz......r. Sonra Ar..a
ba..lan..r. Okudu..u bu dua k..yamet gününde o, Allah’..n huzuruna ç......ncaya kadar mühürlü olarak
kal..r. Onun i..lemi.. oldu..u hiçbir günah bu duas......n sevab...... yok edemez. Bezzar rivayet etmi..tir.
Ebu Hureyre (rad..yallahu anh) Rasulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) Hazretlerinin ..öyle
buyurdu..unu rivayet etti,”Kim günde 100 defa LA ..LAHE ..LLALAHU VAHDEHU LA ..ER..KE LEH,
LEHU’L MÜLKÜ VE LEHU’L HAMDÜ VE HÜVE ALA KÜLL.... ..EY’..N KAD..R” (Allah’tan ba..ka
hiçbir ilah yoktur. O, tektir, e..i yoktur, Mülk O’nundur. Hamd O’na mahsustur ve O her ..eye kadirdir)
derse bu onun için on köleyi hürriyetine kavu..turmaya denk olur. Ona yüz sevap yaz......r. Yüz günah..
silinir. O gün ak..ama kadar kendisi için ..eytan..n ..errinden bir s......nak olur. Bunu onun dedi..inden
daha fazla söyleyen hariç hiçbir kimse bu amelinden daha faziletlisini yapamaz. BUHAR.., MÜSL..M,
....RM......, ..BN MACE
Hz. Enes (rad..yallahu anh) anlat..yor. Rasulullah (sallallahu aleyhi ve sellem) buyurdular ki, Kim
bana (bir kere) salât okursa Allah’ta ona salât okur ve on günah...... affeder, (mertebesini) on derece
yükseltir. NESA..
Enes (rad..yallahu anh) anlat..yor, Kim Kul hüvallahu ehad suresini günde iki yüz sefer okursa,
üzerindeki kul borcu hariç, elli y..ll..k günah (amel defterinden) silinir. T..RM......
Hz. Enes (rad..yallahu anh) anlat..yor. Rasulullah
(sallallahu aleyhi ve sellem) buyurdular ki, Kim yata....nda
uyumak isteyince sa.. taraf......n üstüne yatar, sonra Kul
hüvallahu ehad’.. yüz kere okursa Rab Teâlâ k..yamet günü
kendisine “sa....n üzere cennete gir” diyecektir. T..RM......
Ebu’d Derda (rad..yallahu anh) dan Rasulullah
(sallallahu aleyhi ve sellem) in ..öyle buyurdu..u
rivayet edildi, Her hangi bir kul yüz defa LA ..LAHE
..LLALLAH (Allah’tan ba..ka hiçbir ilah yoktur)
derse Allah Teâlâ k..yamet gününde onu yüzü ay..n
ondördü gibi olarak diriltir. O gün onun amelinden
daha faziletli hiçbir kimsenin ameli Allah’a
yükseltilmez. Ancak onun söyledi..inin benzerini
veya daha fazlas...... söyleyen hariç. TABERAN..
-46- www.mevlana.org.tr
KARABA....-.... VEL.... KÜLTÜR MERKEZ....
XVI. yüzy..lda Halvetiye tarikat..na ba...... olarak ba...... olarak ..eyh Yakup Çelebi taraf..ndan
kurulmu..tur. XIX. yüzy..ldan itibaren Kadiriye tarikat......n E..refiye koluna ba........ ..eyhler taraf..ndan idare
edilmi..tir. 1925 y......nda tekkelerin kapat..lmas..ndan sonra semahanesi bir müddet idman yurdu, di..er
........mlar.. ise ev olarak kullan..lm........r. Dergâh..n kurulu..undaki orijinal yap..lar.. günümüze gelememi..tir.
Semahanenin do..u taraf..nda yer alan hazirede, dergâhta görev alan me..ay......n yan.. s..ra, Bursa’da resmi
görevli ba..ka zevat ile onlar..n e..lerine ait kabirler bulunmaktad..r.
Osmangazi Belediyesi taraf..ndan 2002 y......nda ba..lat..lan yenileme çal....malar.. 2005 y......nda
tamamlanm.... ve Bursa Tasavvuf Vakf.. katk..lar..yla özüne uygun olarak hizmet vermeye ba..lam........r.
Bir ‘Hu’ nidas..yla ‘Ol’ tecelliyat...... ya..ayan bir mekând..r Karaba..-i Veli Kültür Merkezi. Ho..görü
ve gönülden hizmetin, karde..li..in ya..and...... ve ya..at..lmaya çal............ bir dost evidir. Her sene manevi
duygular..n yo..un ya..and...... günlerde de evinde misafir a....rlar bir eda ile Bursal..lara ve di..er ..ehirlerden
gelen konuklara ikramlarda bulunulur bu ho.. mekânda. Adeta geleneksel bir aile sofras.. tad..nda her y..l
....ure ve kandil günlerinde iftar verilmektedir. Ayr..ca ‘Kutlu do..um’ ve ‘..eb-i arus’ programlar.. ile bu
özel geceleri de ihya etmektedir.
Bursa Karaba..-i Veli Kültür Merkezi hizmetkârlar.. olarak Türkiye’nin en büyük, Dünya’n..n ise
ikinci büyük mevlevihanesi olan Gelibolu Mevlevihanesi’nde her ay sema programlar.. düzenlenmektedir.
Bunun yan.. s..ra ..zmit Saatçi Ali Efendi Kona...., ..zmir, ..stanbul, Konya gibi birçok il ve ilçede Üstad......z
Mustafa Özba.. Beyefendi’nin Mesnevi Sohbetleri ile â....klar..n zikri sema meclislerinde
toplan..lmaktad..r. Her ay..n ilk pazartesi günü saat 13.30’da bayan semazenler e..li..inde sadece bayanlara
yönelik programlar gerçekle..tirilmektedir.
Muhammedi bir e..lencenin ve çe..itli
kültürel de..erlerin bir arada payla....ld......
‘Geleneksel Bursa Karaba..-i Veli Kültür
Merkezi Kocayayla ..enlikleri’ ile de ..slami
....lencenin örnekleri ya..at..lmaktad..r. Yine
ayn.. çat.. alt..nda bayanlar ve erkekler için
ücretsiz olarak sema, ney, ilahi, bendir,
Kuran-.. Kerim, Arapça ve ö..rencilerin okul
derslerine yönelik kurslar verilmektedir.
Kültür hizmeti olarak da ‘......ad Dergisi’ni
sizlerle payla..maktay..z. Bütün bu
programlar, kurslar ve de ikramlar herkese
aç..k ve ücretsizdir.
..stikameti ..slam, rehberi Muhammed-i
Mustafa olana Allah muvaffakiyet nasip
eder. Onlardan olabilmek duas..yla…
-47- www.mevlana.org.tr

KARABA...... VEL.. KÜLTÜR MERKEZ.. VE TASAVVUF VAKFI
FAAL..YET GÜN-SAAT VE YERLER..
Kültür merkezimizde ve vakf......zda sema, ney, ilahi ve bendir kurslar.. ÜCRETS..Z olarak
verilmektedir.
Bay ve Bayanlar..n kurslar......n yer ve zamanlar......öyledir.
BAYLARA
PAZARTES.. – SALI - PER..EMBE – CUMA GÜNLER..
SAAT: 19.00 – 20.00 ARASI
KARABA...... VEL.. KÜLTÜR MERKEZ..NDE KURS VER..LMEKTED..R.
BAYANLARA
ÇAR..AMBA SAAT 17.30-18.30,
CUMARTES.. SAAT 11.00-12.00 ARASINDA
TASAVVUF VAKFI B..NASINDA KURS VER..LMEKTED..R.
BAYLARA
PAZARTES.. - ÇAR..AMBA - CUMA GÜNLER..
SAAT: 17.00 – 19.00 ARASI
KARABA...... VEL.. KÜLTÜR MERKEZ..NDE KURS VER..LMEKTED..R.
BAYANLARA
ÇAR..AMBA GÜNÜ SAAT 16.30-18.30,
CUMARTES.. 10.30-12.30 SAATLER.. ARASINDA
KARABA...... VEL.. KÜLTÜR MERKEZ..’NDE KURS VER..LMEKTED..R.
Mail adresi: Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir.
BAYLARA
PAZARTES.. - ÇAR..AMBA - CUMA GÜNLER..
SAAT: 17.00 – 19.00 ARASI
KARABA...... VEL.. KÜLTÜR MERKEZ..NDE KURS VER..LMEKTED..R.
BAYANLARA
ÇAR..AMBA GÜNLER.. 13.30-17.00,
ÇAR..AMBA AK..AMLARI (ÇALI..ANLARA) 18.30 - 20.00,
CUMARTES.. (ÇOCUKLARA) 10.00 - 11.30 SAATLER.. ARASINDA
TASAVVUF VAKFI B..NASINDA KURS VER..LMEKTED..R.
BAYLARA
PAZARTES.. - ÇAR..AMBA - CUMA GÜNLER..
SAAT: 17.00 – 19.00 ARASI
KARABA...... VEL.. KÜLTÜR MERKEZ..NDE KURS VER..LMEKTED..R.
BAYANLARA
CUMARTES.. GÜNLER.. SAAT 12.30-13.30 ARASINDA
TASAVVUF VAKFI B..NASINDA KURS VER..LMEKTED..R.
KARABA...... VEL.. KÜLTÜR MERKEZ.. ADRES
..brahim Pa..a Mah. Çardak sk. No:2 (Heykel/K..z lisesinin üstü)
Osmangazi / BURSA Telefon: 0(224) 222 03 85 www.mevlana.org.tr
TASAVVUF VAKFI ADRES
Tayakad..n Mah. Bahçe Sk. Gül Apt. No: 42 (Gazc..lar caddesi) Osmangazi / BURSA